యూపీఐ రుసుముపై చాందినీ చౌక్ వ్యాపారుల ఆందోళన

రూ.2,000 దాటిన యూపీఐ లావాదేవీలపై అక్టోబర్ 15 నుంచి 0.4% రుసుము విధిస్తామని నేషనల్ పేమెంట్స్ కార్పొరేషన్ ఆఫ్ ఇండియా ప్రకటించడంపై ఢిల్లీ చాందినీ చౌక్ వ్యాపారులు ఆందోళన వ్యక్తం చేశారు. తమ ఉత్పత్తులన్నీ రూ.2,000 కంటే ఎక్కువ ధర ఉన్నాయని, వినియోగదారులంతా యూపీఐతోనే చెల్లిస్తున్నారని నావెల్టీ క్రియేషన్స్ యజమాని రోహిత్ ఖన్నా తెలిపారు. మొదట యూపీఐకి మారాలని ఒత్తిడి చేసి ఇప్పుడు రుసుము విధిస్తున్నారని అజయ్ కుమార్ మిత్తల్ అన్నారు. సమయం దురదృష్టకరమని వ్యాపార మండల అధ్యక్షుడు సంజయ్ భార్గవ పేర్కొన్నారు.

Indian Express — Cities ఆధారంగా ఏఐ రాసింది · ఎడిటర్ ఇంకా సమీక్షించలేదు · ప్రచురణ 17 సెప్టెం, 2026 8:03 PM IST

మూలం

Indian Express — Cities · అసలు వార్త చదవండి ↗

#upi#mdr#chandni chowk#traders#digital payments

డెస్క్ తనిఖీ · కొన్ని అంశాలు జాగ్రత్తగా చూడాలి

డెస్క్ తనిఖీ చేసినవి (5)

From October 15, UPI transactions above Rs 2,000 will attract a 0.4% fee, announced by the National Payments Corporation of India. — Attributed in source to NPCI; figure and date appear in source but no document or official quote cited.
Rohit Khanna of Novelty Creations says all his products cost above Rs 2,000 and most customers pay by UPI, so he will bear the MDR cost. — Direct quote attributed to a named proprietor.
Ajay Kumar Mittal says traders were pushed to UPI and charges came 10 years later. — Direct quote attributed to a named store owner; the 10-year timeline is his characterisation.
Sanjay Bhargava, President of Chandni Chowk Sarv Vyapar Mandal, says the market has been in a slump since the Red Fort blast last year. — Attributed to a named trade body head; the blast reference is unverified in the source.
Traders say customers rarely carry cash and few working ATMs exist in Chandni Chowk. — Attributed to Rakesh, a store manager; anecdotal, no data given.

Indian Express — Cities ఆధారంగా ఏఐ రాసింది · ఎడిటర్ ఇంకా సమీక్షించలేదు · మేం ఏఐని ఎలా వాడుతాం · తప్పు ఉందా? తెలియజేయండి

లోతైన విశ్లేషణ

పరిశోధన సంక్షిప్తం · 8 ముఖ్యాంశాలు · 4 తేదీలు · పరీక్షలకు ఉపయోగం

సంక్షిప్తం

నేపథ్యం

నేషనల్ పేమెంట్స్ కార్పొరేషన్ ఆఫ్ ఇండియా (ఎన్‌పీసీఐ) ప్రకటన ప్రకారం అక్టోబర్ 15 నుంచి రూ.2,000 దాటిన యూపీఐ లావాదేవీలపై 0.4% రుసుము (మర్చంట్ డిస్కౌంట్ రేట్ – ఎండీఆర్) వర్తిస్తుంది. పండుగలు, పెళ్లిళ్ల సీజన్ ప్రారంభమవుతున్న తరుణంలో ఈ నిర్ణయం వచ్చడంతో ఢిల్లీలోని పురాతన వాణిజ్య కేంద్రం చాందినీ చౌక్ వ్యాపారులు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నారు. ఇక్కడ అమ్మే లెహంగాలు, షేర్వానీలు, చీరల ధరలు రూ.10,000 నుంచి మొదలవుతాయి కాబట్టి దాదాపు అన్ని లావాదేవీలూ ఈ పరిమితి దాటుతాయి. వినియోగదారులు ఎక్కువగా యూపీఐ ద్వారానే చెల్లిస్తుండటంతో ఈ భారం తామే భరించాల్సి వస్తుందని వ్యాపారులు చెబుతున్నారు.

ముఖ్యాంశాలు

ఎన్‌పీసీఐ ప్రకటన ప్రకారం అక్టోబర్ 15 నుంచి రూ.2,000 దాటిన యూపీఐ లావాదేవీలపై 0.4% రుసుము వర్తిస్తుంది.
చాందినీ చౌక్‌లోని నావెల్టీ క్రియేషన్స్ అమ్మే లెహంగాలు, షేర్వానీలు, చీరల ధరలు రూ.10,000 నుంచి మొదలవుతాయి.
నావెల్టీ క్రియేషన్స్ యజమాని రోహిత్ ఖన్నా – 'మా ఉత్పత్తులన్నీ రూ.2,000 కంటే ఎక్కువ, అందరూ యూపీఐతోనే చెల్లిస్తారు, కాబట్టి ఛార్జీలు మేమే భరించాలి' అన్నారు.
లఖ్‌నవీ చికన్‌కారీ దుకాణ యజమాని అజయ్ కుమార్ మిత్తల్ – 'మొదట యూపీఐకి మారాలని బలవంతం చేశారు, 10 ఏళ్ల తర్వాత ఛార్జీలు విధించారు' అన్నారు.
ద్రవ్యోల్బణం, వ్యక్తిగత ఆదాయపు పన్ను, జీఎస్టీ తర్వాత ఇది అదనపు భారమని ఖన్నా పేర్కొన్నారు; ఆదాయ వృద్ధి ఖర్చులకు 'తీవ్రంగా అసమానం'గా ఉందని చెప్పారు.
నగదుకు తిరిగి మారడం ఆచరణ సాధ్యం కాదని మరో దుకాణ మేనేజర్ రాకేశ్ చెప్పారు – ఇప్పుడు ఎవరూ నగదు తీసుకెళ్లరు, చాందినీ చౌక్‌లో పనిచేసే ఏటీఎంలు చాలా తక్కువ, వాటి ముందు పెద్ద క్యూలు ఉంటాయి.
చాందినీ చౌక్ సర్వ్ వ్యాపార్ మండల్ అధ్యక్షుడు సంజయ్ భార్గవ – సమయం 'దురదృష్టకరం', వచ్చే ఆర్థిక సంవత్సరంలో బడ్జెట్‌తో పాటు ప్రవేశపెట్టవచ్చు అన్నారు.
గత సంవత్సరం ఎర్రకోట పేలుడు తర్వాత మార్కెట్ మందగమనంలో ఉందని, కోలుకుంటున్న సమయంలోనే ఈ భారం పడిందని భార్గవ చెప్పారు.

కాలక్రమం

సుమారు 10 ఏళ్ల క్రితంవ్యాపారులను యూపీఐ డిజిటల్ చెల్లింపులకు మారేలా ఒత్తిడి చేశారని అజయ్ కుమార్ మిత్తల్ ఆరోపణ.
గత సంవత్సరంఎర్రకోట పేలుడు తర్వాత చాందినీ చౌక్ మార్కెట్ మందగమనంలోకి వెళ్లింది (భార్గవ ప్రకారం).
ప్రకటన వెలువడిన సమయం (పండుగ, పెళ్లిళ్ల సీజన్ ముందు)రూ.2,000 దాటిన యూపీఐ లావాదేవీలపై 0.4% రుసుము విధిస్తామని ఎన్‌పీసీఐ ప్రకటన.
అక్టోబర్ 15కొత్త 0.4% రుసుము అమల్లోకి వస్తుంది; అప్పటివరకు ప్రభుత్వ వైఖరి మారుతుందని కొందరు వ్యాపారుల ఆశ.

ఎవరికి సంబంధం

చాందినీ చౌక్ చిల్లర వ్యాపారులు (నావెల్టీ క్రియేషన్స్, ఆనంద్ గార్మెంట్స్, చికన్‌కారీ దుకాణాలు) — అధిక విలువ లావాదేవీలపై ఎండీఆర్ భారం నేరుగా లాభాలపై పడుతుంది; పండుగ సీజన్ వ్యాపారంపై ప్రభావం.
నేషనల్ పేమెంట్స్ కార్పొరేషన్ ఆఫ్ ఇండియా (ఎన్‌పీసీఐ) — యూపీఐ మౌలిక సదుపాయాల నిర్వహణ, రుసుము ప్రకటన చేసిన సంస్థ.
వినియోగదారులు — నగదు వాడకం ఆచరణ సాధ్యం కాదు; ఖర్చు వ్యాపారులపైనా, పరోక్షంగా ధరలపైనా పడే అవకాశం.
చాందినీ చౌక్ సర్వ్ వ్యాపార్ మండల్ (అధ్యక్షుడు సంజయ్ భార్గవ) — వ్యాపారుల తరఫున ప్రభుత్వంతో చర్చించి మార్పు సాధించడం.
ప్రభుత్వం — డిజిటల్ చెల్లింపుల విస్తరణ, రుసుము విధానంపై వ్యాపారుల నుంచి వ్యతిరేకత ఎదుర్కోవడం.

ఎందుకు ముఖ్యం

యూపీఐ చెల్లింపులు ఇప్పటివరకు వ్యాపారులకు ఉచితంగా ఉండటమే దాని విస్తృత స్వీకరణకు కారణం; రూ.2,000 దాటిన లావాదేవీలపై 0.4% రుసుము విధించడం చిన్న, మధ్యస్థ వ్యాపారుల వ్యయ నిర్మాణాన్ని మార్చుతుంది. దుస్తులు, ఆభరణాల వంటి అధిక విలువ విక్రయాలు జరిగే మార్కెట్లలో దాదాపు ప్రతి లావాదేవీ ఈ పరిధిలోకి వస్తుంది. నగదుకు తిరిగి మారడం ఆచరణ సాధ్యం కాదని వ్యాపారులే చెబుతున్నందున, ఈ ఖర్చు చివరికి ధరల ద్వారా వినియోగదారులకు బదిలీ అయ్యే ప్రమాదం ఉంది.

UPSC కోణం

ప్రిలిమ్స్ సూచనలు

ఎన్‌పీసీఐ: యూపీఐ నిర్వహించే సంస్థ; రూ.2,000 దాటిన యూపీఐ లావాదేవీలపై 0.4% రుసుము ప్రకటించింది.
కొత్త రుసుము అమలు తేదీ: అక్టోబర్ 15.
ఎండీఆర్ (మర్చంట్ డిస్కౌంట్ రేట్): డిజిటల్ చెల్లింపు స్వీకరించినందుకు వ్యాపారి చెల్లించే రుసుము.
చాందినీ చౌక్ – పాత ఢిల్లీలోని పెళ్లి దుస్తుల వాణిజ్య కేంద్రం; ఇక్కడ లెహంగాలు, షేర్వానీల ధరలు రూ.10,000 నుంచి మొదలు.
వ్యాపారుల ప్రాతినిధ్య సంస్థ: చాందినీ చౌక్ సర్వ్ వ్యాపార్ మండల్ (అధ్యక్షుడు సంజయ్ భార్గవ).

మెయిన్స్ కోణం

అక్టోబర్ 15 నుంచి రూ.2,000 దాటిన యూపీఐ లావాదేవీలపై 0.4% రుసుము విధించాలన్న ఎన్‌పీసీఐ నిర్ణయం, ఇప్పటివరకు రుసుము-రహితంగా ఉన్న డిజిటల్ చెల్లింపుల నమూనాలో మార్పును సూచిస్తుంది. చాందినీ చౌక్ వంటి అధిక విలువ చిల్లర మార్కెట్లలో ఉత్పత్తుల ధరలు రూ.10,000 నుంచి మొదలవుతాయి కాబట్టి దాదాపు ప్రతి లావాదేవీపై ఎండీఆర్ పడుతుంది; ద్రవ్యోల్బణం, ఆదాయపు పన్ను, జీఎస్టీ భారాలపై ఇది అదనం అని వ్యాపారులు వాదిస్తున్నారు. 'మొదట డిజిటల్‌కు మారాలని ఒత్తిడి చేసి, ఇప్పుడు ఛార్జీ విధించడం' అనే విశ్వాస సమస్యను మిత్తల్ వ్యాఖ్య తెలియజేస్తుంది; నగదుకు తిరిగి వెళ్లడం ఆచరణ సాధ్యం కాదని (ఏటీఎంల కొరత, క్యూలు) రాకేశ్ వ్యాఖ్య చూపుతుంది – అంటే వ్యాపారులకు ప్రత్యామ్నాయం పరిమితం. సమయ ఎంపిక కూడా విమర్శకు గురైంది: ఎర్రకోట పేలుడు తర్వాత మందగించిన మార్కెట్ కోలుకుంటున్న, పండుగ-పెళ్లిళ్ల సీజన్ ప్రారంభమవుతున్న దశలో ఇది వచ్చిందని, వచ్చే ఆర్థిక సంవత్సరంలో బడ్జెట్‌తో పాటు ప్రవేశపెట్టవచ్చని భార్గవ సూచించారు. ముందుకు సాగే మార్గంగా వ్యాపార సంఘాలు-ప్రభుత్వం మధ్య ఏకాభిప్రాయం, అమలు కాలపరిమితి పునఃపరిశీలన వంటివి వ్యాపారులే ఆశిస్తున్నారు.

కీలక పదాలు

యూపీఐ (UPI): తక్షణ డిజిటల్ చెల్లింపుల వ్యవస్థ; చాందినీ చౌక్ వ్యాపారుల వినియోగదారులు ప్రధానంగా ఇదే వాడుతున్నారు.
ఎన్‌పీసీఐ (NPCI): నేషనల్ పేమెంట్స్ కార్పొరేషన్ ఆఫ్ ఇండియా – రూ.2,000 దాటిన యూపీఐ లావాదేవీలపై 0.4% రుసుము ప్రకటించిన సంస్థ.
ఎండీఆర్ (MDR): మర్చంట్ డిస్కౌంట్ రేట్ – డిజిటల్ చెల్లింపును స్వీకరించినందుకు వ్యాపారి భరించే రుసుము; ఇది వ్యాపారానికి అదనపు వ్యయం.
చాందినీ చౌక్ సర్వ్ వ్యాపార్ మండల్: చాందినీ చౌక్ వ్యాపారుల సంఘం; సంజయ్ భార్గవ దీని అధ్యక్షుడు.
పండుగ-పెళ్లిళ్ల సీజన్: వ్యాపారులు అధిక అమ్మకాలు ఆశించే కాలం; ఈ సీజన్ ముందే కొత్త రుసుము ప్రకటన వచ్చింది.

ప్రాక్టీస్ ప్రశ్నలు

రూ.2,000 దాటిన యూపీఐ లావాదేవీలపై ఎండీఆర్ విధించడం భారతదేశ డిజిటల్ చెల్లింపుల విస్తరణపై ఎలాంటి ప్రభావం చూపవచ్చు? చర్చించండి.
చిన్న, మధ్యస్థ చిల్లర వ్యాపారుల దృష్టికోణం నుంచి యూపీఐ రుసుము వల్ల కలిగే వ్యయ భారాన్ని విశ్లేషించండి. ప్రత్యామ్నాయాలు ఏమిటి?
డిజిటల్ చెల్లింపుల విధాన మార్పులను ప్రవేశపెట్టేటప్పుడు 'సమయం' మరియు 'వాటాదారుల సంప్రదింపులు' ఎందుకు కీలకం? చాందినీ చౌక్ ఉదాహరణతో వివరించండి.

మూల వార్త ఆధారంగానే రాసినవి — సంఖ్యలు, తేదీలు మూలం చెప్పినవే, ఊహించినవి కావు.

తర్వాతి వార్త6వ తరగతికి మినహాయింపు కుదరదన్న సీబీఎస్‌ఈ; 2027 నుంచి అమలు అంటూ సుప్రీంకోర్టు సూచన →

← అన్ని వార్తలు