6వ తరగతికి మినహాయింపు కుదరదన్న సీబీఎస్‌ఈ; 2027 నుంచి అమలు అంటూ సుప్రీంకోర్టు సూచన
ప్రస్తుతం 6వ తరగతి చదువుతున్న విద్యార్థులకు మూడు భాషల నిబంధన నుంచి ఒకసారి మినహాయింపు ఇవ్వలేమని సీబీఎస్‌ఈ గురువారం సుప్రీంకోర్టుకు తెలిపింది. ఇది అభ్యసన అంతరాలు సృష్టిస్తుందని, తర్వాతి బ్యాచ్‌లూ ఇదే కోరుతాయని పేర్కొంది. అయితే సీజేఐ సూర్యకాంత్, జస్టిస్‌లు జోయ్‌మాల్య బాగ్చీ, వి మోహన ధర్మాసనం 2027 జనవరి నుంచి తప్పనిసరి అమలు చేయాలని, ప్రస్తుత బ్యాచ్ స్వచ్ఛందంగా మూడో భాష ఎంచుకోవచ్చని సూచించింది. తదుపరి విచారణ సెప్టెంబర్ 23న.
మూలం
Hindustan Times — India · అసలు వార్త చదవండి ↗
డెస్క్ తనిఖీ · మూలంతో సరిపోల్చాం
డెస్క్ తనిఖీ చేసినవి (5)
- CBSE told the Supreme Court it cannot grant a one-time exemption from the three-language rule to current Class 6 students. — Attributed to CBSE's submission in court; source quotes the note directly.
- Bench of CJI Surya Kant, Justices Joymalya Bagchi and V Mohana suggested mandatory implementation from January 2027. — Attributed to the bench, with a direct quote from Justice Bagchi in the source.
- Only 1.05% of about 28,195 CBSE schools have Class 6 students who opted for more than one non-indigenous language. — Figure appears in source, attributed to CBSE's note; not independently verifiable.
- Of 20,777 schools, 19,386 (about 93.3%) already have teachers for at least two indigenous languages. — Figures appear in source as CBSE data; internally consistent.
- A five-member committee headed by Bhagwati Prasad Kalal was constituted on September 16 to monitor implementation. — Attributed to CBSE's submission; names and date as given in source.
లోతైన విశ్లేషణ
పరిశోధన సంక్షిప్తం · 8 ముఖ్యాంశాలు · 10 తేదీలు · పరీక్షలకు ఉపయోగంసంక్షిప్తం
నేపథ్యం
జాతీయ విద్యా విధానం (ఎన్‌ఈపీ) 2020, జాతీయ పాఠ్యప్రణాళిక చట్రం (ఎన్‌సీఎఫ్‌-ఎస్‌ఈ) 2023 ప్రకారం 6 నుంచి 10 తరగతుల విద్యార్థులు మూడు భాషలు చదవాల్సి ఉంటుంది; వాటిలో కనీసం రెండు భారతీయ (దేశీయ) భాషలు కావాలి. ఈ నిబంధన అమలుపై సుప్రీంకోర్టులో పిటిషన్లు దాఖలయ్యాయి. 7, 8, 9 తరగతుల విద్యార్థులకు సీబీఎస్‌ఈ ఇప్పటికే పరివర్తన ఉపశమనం ఇచ్చినా, ప్రస్తుత 6వ తరగతి బ్యాచ్‌కు మినహాయింపు ఇవ్వడానికి నిరాకరించింది. కోర్టు 2027 జనవరి నుంచి తప్పనిసరి అమలు చేయాలని సూచిస్తోంది.
ముఖ్యాంశాలు
- ప్రస్తుత 6వ తరగతి విద్యార్థులకు మూడు భాషల నిబంధన నుంచి ఒకసారి మినహాయింపు ఇవ్వలేమని సీబీఎస్‌ఈ గురువారం సుప్రీంకోర్టుకు తెలిపింది.
- సీజేఐ సూర్యకాంత్, జస్టిస్ జోయ్‌మాల్య బాగ్చీ, జస్టిస్ వి మోహన ధర్మాసనం 6వ తరగతికి తప్పనిసరి అమలు 2027 జనవరి నుంచి ప్రారంభించవచ్చని సూచించింది.
- సుమారు 28,195 సీబీఎస్‌ఈ పాఠశాలల్లో కేవలం 1.05% పాఠశాలల్లోనే ఒకటికి మించిన దేశీయేతర భాషలను 6వ తరగతి విద్యార్థులు ఎంచుకున్నారు.
- 22 షెడ్యూల్డ్ భారతీయ భాషల్లో మూడో భాష కోసం 6వ తరగతి పాఠ్యపుస్తకాలు ఎన్‌సీఈఆర్‌టీ వెబ్‌సైట్‌లో అందుబాటులో ఉన్నాయి; ఇవి 98.36% పాఠశాలల ఎంపికలను కవర్ చేస్తాయి.
- 20,777 పాఠశాలల డేటా ప్రకారం 19,386 (సుమారు 93.3%) పాఠశాలల్లో కనీసం రెండు విభిన్న దేశీయ భాషలకు ఉపాధ్యాయులు ఉన్నారు; 3,523 పాఠశాలల్లో మూడు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ భాషలకు ఉపాధ్యాయులు ఉన్నారు.
- 6 నుంచి 10 తరగతుల్లో మూడు భాషల చట్రం అమలును పర్యవేక్షించేందుకు సెప్టెంబర్ 16న ఐదుగురు సభ్యుల కమిటీ ఏర్పాటు; విద్యా మంత్రిత్వ శాఖ డైరెక్టర్ భగవతి ప్రసాద్ కలాల్ నేతృత్వం.
- మూడు భాషల సూత్రం 1968 జాతీయ విద్యా విధానంలో స్వీకరించబడింది, 1986 విధానంలో (1992లో సవరించినట్లు) పునరుద్ఘాటించబడింది; 1979-80 నుంచి అమలైన అధ్యయన పథకం 8వ తరగతి వరకు మూడు భాషలను స్పష్టంగా పేర్కొంది.
- ప్రస్తుత 6వ తరగతి బ్యాచ్ 2026-27 విద్యా సంవత్సరం నుంచి సవరించిన చట్రాన్ని పాటించాల్సి ఉంటుంది; తదుపరి విచారణ సెప్టెంబర్ 23.
కాలక్రమం
- 1968జాతీయ విద్యా విధానం కింద మూడు భాషల సూత్రం స్వీకరణ.
- 1979-80అమలులోకి వచ్చిన అధ్యయన పథకం 8వ తరగతి వరకు మూడు భాషల అధ్యయనాన్ని స్పష్టంగా నిర్దేశించింది.
- 1986 (1992లో సవరణ)జాతీయ విద్యా విధానంలో మూడు భాషల సూత్రం పునరుద్ఘాటన.
- 2020జాతీయ విద్యా విధానం (ఎన్‌ఈపీ) రూపకల్పన.
- 2023పాఠశాల విద్యకు జాతీయ పాఠ్యప్రణాళిక చట్రం (ఎన్‌సీఎఫ్‌-ఎస్‌ఈ).
- ఆగస్టు 20ప్రస్తుత 6వ తరగతి బ్యాచ్‌కు ఒకసారి ఉపశమనం పరిశీలించాలని సుప్రీంకోర్టు మొదటిసారి సీబీఎస్‌ఈను కోరింది.
- సెప్టెంబర్ 166-10 తరగతుల్లో మూడు భాషల చట్రం అమలు కోసం ఐదుగురు సభ్యుల కమిటీ ఏర్పాటు.
- గురువారం (తాజా విచారణ)మినహాయింపు ఇవ్వలేమని సీబీఎస్‌ఈ వివరణ; 2027 జనవరి నుంచి అమలు చేయాలని కోర్టు సూచన.
- సెప్టెంబర్ 23కోర్టు సూచనపై సీబీఎస్‌ఈ స్పందనతో తదుపరి విచారణ.
- 2026 తొలి నెలలుకోర్టు పేర్కొన్న ప్రకారం విధానం ఆచరణలోకి వచ్చిన సమయం (ప్రస్తుత 6వ తరగతి బ్యాచ్‌కు 2026-27 నుంచి వర్తింపు).
ఎవరికి సంబంధం
- సీబీఎస్‌ఈ — ఎన్‌ఈపీ 2020, ఎన్‌సీఎఫ్‌-ఎస్‌ఈ 2023 కింద మూడు భాషల చట్రాన్ని క్రమానుగతంగా అమలు చేయడం; మినహాయింపులు అమలును నిరవధికంగా ఆలస్యం చేస్తాయని ఆందోళన.
- సుప్రీంకోర్టు ధర్మాసనం (సీజేఐ సూర్యకాంత్, జస్టిస్‌లు జోయ్‌మాల్య బాగ్చీ, వి మోహన) — విద్యార్థులు, కుటుంబాలు, పాఠశాలలకు సర్దుబాటు కోసం సమయం ఇవ్వడం; 2027 జనవరి నుంచి తప్పనిసరి అమలు సూచన.
- ప్రస్తుత 6వ తరగతి విద్యార్థులు, తల్లిదండ్రులు — 2026-27 నుంచి మూడో భాష తప్పనిసరి; కోర్టు సూచన ప్రకారం ఈ ఏడాది స్వచ్ఛందంగా ఎంచుకునే అవకాశం.
- 7, 8, 9 తరగతుల విద్యార్థులు — పరివర్తన ఉపశమనం లభించింది; ప్రస్తుత భాషల కలయిక కొనసాగిస్తూ ఒక భారతీయ భాషను జోడించవచ్చు, అదనపు భాషకు పాఠశాల స్థాయి మూల్యాంకనం.
- పాఠశాలలు, ఉపాధ్యాయులు, ఎన్‌సీఈఆర్‌టీ/ఎస్‌సీఈఆర్‌టీ — భాషా ఎంపికలు, అర్హత గల ఉపాధ్యాయులు, పాఠ్యపుస్తకాలు, డిజిటల్ వనరుల సమకూర్పు.
- పిటిషనర్లు (సీనియర్ న్యాయవాది ఆనంద్ గ్రోవర్) — 7, 8, 9 తరగతులకు ఇచ్చిన ఉపశమనాన్ని 6వ తరగతికి కూడా విస్తరించాలని వాదన.
ఎందుకు ముఖ్యం
దేశవ్యాప్తంగా సుమారు 28,195 సీబీఎస్‌ఈ పాఠశాలల్లోని విద్యార్థుల భాషా అభ్యసనాన్ని, పరీక్షల విధానాన్ని ఈ వివాదం నేరుగా ప్రభావితం చేస్తుంది. విధాన అమలులో వేగం, విద్యార్థుల సర్దుబాటు మధ్య సమతుల్యం ఎలా సాధించాలనే ప్రశ్నను ఇది లేవనెత్తుతుంది. ఎన్‌ఈపీ 2020 కింద కనీసం రెండు దేశీయ భారతీయ భాషలు తప్పనిసరి కావడంతో భాషా విధానం, ఫెడరల్ అమలు సామర్థ్యం, ఉపాధ్యాయ-పాఠ్యపుస్తక సన్నద్ధత అంశాలు ముందుకొచ్చాయి.
UPSC కోణం
ప్రిలిమ్స్ సూచనలు
- ఎన్‌ఈపీ 2020, ఎన్‌సీఎఫ్‌-ఎస్‌ఈ 2023 ప్రకారం మూడు భాషల్లో కనీసం రెండు దేశీయ భారతీయ భాషలు కావాలి; 9, 10 తరగతుల్లోనూ మూడు భాషలు.
- మూడు భాషల సూత్రం మూలం: జాతీయ విద్యా విధానం 1968; 1986 విధానం (1992 సవరణ)లో పునరుద్ఘాటన; 1979-80 అధ్యయన పథకంలో 8వ తరగతి వరకు మూడు భాషలు.
- 6వ తరగతి మూడో భాష పాఠ్యపుస్తకాలు 22 షెడ్యూల్డ్ భారతీయ భాషల్లో ఎన్‌సీఈఆర్‌టీ వెబ్‌సైట్‌లో అందుబాటులో (98.36% పాఠశాలల ఎంపికలు).
- సెప్టెంబర్ 16న ఏర్పాటైన ఐదుగురు సభ్యుల కమిటీ అధిపతి: విద్యా మంత్రిత్వ శాఖ డైరెక్టర్ భగవతి ప్రసాద్ కలాల్; సభ్యులు ఎన్‌సీఈఆర్‌టీ కార్యదర్శి రాజీవ్ కుమార్, సీబీఎస్‌ఈ డైరెక్టర్ (అకడమిక్స్) ప్రజ్ఞా ఎం సింగ్, కేవీఎస్ అదనపు కమిషనర్ చందన మండల్, ఎన్‌వీఎస్ డిప్యూటీ కమిషనర్ సోమ్‌వీర్ పూనియా.
- 7, 8, 9 తరగతుల ఉపశమనం: రెండు దేశీయేతర భాషలు చదువుతున్నవారు వాటిని కొనసాగిస్తూ భారతీయ భాషను జోడించవచ్చు; అది పాఠశాల స్థాయిలో మూల్యాంకనం, 10వ తరగతి బోర్డు పరీక్షలో కాదు.
- సీబీఎస్‌ఈ తరఫున అదనపు సొలిసిటర్ జనరల్ ఐశ్వర్య భాటి; పిటిషనర్ల తరఫున సీనియర్ న్యాయవాది ఆనంద్ గ్రోవర్; తదుపరి విచారణ సెప్టెంబర్ 23.
మెయిన్స్ కోణం
ఎన్‌ఈపీ 2020 మరియు ఎన్‌సీఎఫ్‌-ఎస్‌ఈ 2023 కింద 6-10 తరగతులకు మూడు భాషల చట్రం—వాటిలో కనీసం రెండు దేశీయ భారతీయ భాషలు—అమలు చేయడంలో విధాన స్థిరత్వం, విద్యార్థుల ప్రయోజనం మధ్య ఉద్రిక్తతను ఈ కేసు వెల్లడిస్తుంది. సీబీఎస్‌ఈ వాదన: 6వ తరగతి ఈ సమూహానికి ప్రారంభ బిందువు కావడంతో మినహాయింపు ఇస్తే 7, 8 తరగతుల్లోకి కొనసాగింపు లేకుండా ప్రవేశించి "నివారించదగిన అభ్యసన అంతరాలు", బోధనా పరమైన నష్టం ఏర్పడతాయి; పైగా ప్రతి తదుపరి బ్యాచ్ ఇదే ఉపశమనం కోరి అమలు నిరవధికంగా ఆలస్యమవుతుంది. అమలు సన్నద్ధతకు ఆధారంగా సీబీఎస్‌ఈ 1.05% పాఠశాలలే ఒకటికి మించిన దేశీయేతర భాషలను ఎంచుకున్నాయని, 93.3% పాఠశాలల్లో కనీసం రెండు దేశీయ భాషలకు ఉపాధ్యాయులు ఉన్నారని, 22 భాషల పాఠ్యపుస్తకాలు ఎన్‌సీఈఆర్‌టీ వద్ద ఉన్నాయని పేర్కొంది. మరోవైపు కోర్టు 2020లో రూపొందిన విధానం 2026 తొలి నెలల్లోనే ఆచరణలోకి వచ్చినందున విద్యార్థులు, కుటుంబాలు, పాఠశాలలకు "elbow space" ఇవ్వాలని, 2027 జనవరి నుంచి తప్పనిసరి చేసి ప్రస్తుత బ్యాచ్‌కు స్వచ్ఛంద ఎంపిక ఇవ్వాలని సూచించింది. ముందుకు దారి: సెప్టెంబర్ 16 కమిటీ ద్వారా భాషా ఎంపికలు, ఉపాధ్యాయ లభ్యత, పాఠ్యపుస్తకాలు, డిజిటల్ వనరులపై అంచనా వేసి అమలు అడ్డంకులను తొలగించడం, 7-9 తరగతుల మాదిరి పరివర్తన ఏర్పాట్లతో దశలవారీ అమలు.
కీలక పదాలు
- మూడు భాషల సూత్రం (Three-language formula)
- 1968 జాతీయ విద్యా విధానంలో స్వీకరించిన, విద్యార్థులు మూడు భాషలు చదవాలన్న విధానం; ప్రస్తుత చట్రంలో కనీసం రెండు దేశీయ భారతీయ భాషలు తప్పనిసరి.
- ఎన్‌ఈపీ 2020
- 2020లో రూపొందిన జాతీయ విద్యా విధానం; సీబీఎస్‌ఈ ప్రకారం ఇది 2026 తొలి నెలల్లో ఈ భాషా అంశంలో ఆచరణలోకి వచ్చింది.
- ఎన్‌సీఎఫ్‌-ఎస్‌ఈ 2023
- పాఠశాల విద్యకు జాతీయ పాఠ్యప్రణాళిక చట్రం 2023; భాషా అభ్యసన కొనసాగింపునకు ఆధారం.
- దేశీయేతర భాష (non-indigenous language)
- భారతీయ భాషలు కాని భాషలు; ఒకటికి మించి వాటిని ఎంచుకున్న 6వ తరగతి విద్యార్థులు 1.05% పాఠశాలల్లోనే ఉన్నారు.
- పరివర్తన ఉపశమనం (transitional relief)
- 7, 8, 9 తరగతుల విద్యార్థులు ప్రస్తుత భాషల కలయికను కొనసాగిస్తూ ఒక భారతీయ భాషను జోడించి, దానిని పాఠశాల స్థాయిలో మూల్యాంకనం చేయించుకునే వెసులుబాటు.
- ఐదుగురు సభ్యుల కమిటీ
- సెప్టెంబర్ 16న ఏర్పాటైన, 6-10 తరగతుల్లో మూడు భాషల చట్రం అమలును సులభతరం చేసి పర్యవేక్షించే కమిటీ.
ప్రాక్టీస్ ప్రశ్నలు
- ఎన్‌ఈపీ 2020 కింద మూడు భాషల చట్రం అమలులో ఎదురవుతున్న సన్నద్ధత సవాళ్లను చర్చించండి. దశలవారీ అమలుకు సుప్రీంకోర్టు సూచించిన పరివర్తన విధానం ఎంతవరకు సమర్థనీయం?
- "విధాన అమలు స్థిరత్వం కోసం మినహాయింపులను నిరాకరించడం విద్యార్థుల ప్రయోజనాలకు వ్యతిరేకం కాదు"—సీబీఎస్‌ఈ వాదనను విమర్శనాత్మకంగా పరిశీలించండి.
- భారతదేశ భాషా విద్యా విధాన పరిణామాన్ని (1968, 1986/1992 విధానాలు, 1979-80 అధ్యయన పథకం, ఎన్‌సీఎఫ్‌-ఎస్‌ఈ 2023) వివరించి, ప్రస్తుత చట్రంలో వచ్చిన కీలక మార్పును పేర్కొనండి.
మూల వార్త ఆధారంగానే రాసినవి — సంఖ్యలు, తేదీలు మూలం చెప్పినవే, ఊహించినవి కావు.