ఎండీఆర్ నిబంధనపై ఘజియాబాద్ వ్యాపారుల నిరసన, అక్టోబర్ 15 నుంచి యూపీఐ నిరాకరణ

రూ.2,000 దాటిన యూపీఐ చెల్లింపులపై 0.4 శాతం మర్చంట్ డిస్కౌంట్ రేటు (ఎండీఆర్) మార్గదర్శకాలు వెలువడిన నేపథ్యంలో ఘజియాబాద్ వ్యాపారులు అక్టోబర్ 15 నుంచి యూపీఐ చెల్లింపులు స్వీకరించబోమని చెబుతున్నారు. కిరాణా వ్యాపారి సంజయ్ బిందల్ తన దుకాణంలో ఇందుకు సంబంధించిన పోస్టర్ పెట్టారు. రూ.2,000 పైబడిన చెల్లింపులు తీసుకోబోమని డీజిల్-పెట్రోల్ డీలర్ల సంఘం అధ్యక్షుడు విపిన్ శర్మ తెలిపారు. మంగళవారం ఎన్‌పీసీఐ ప్రకటన ప్రకారం ఒక్క లావాదేవీపై ఛార్జీ రూ.300 దాటదు, వినియోగదారులపై ఎలాంటి రుసుము ఉండదు.

Hindustan Times — India ఆధారంగా ఏఐ రాసింది · ఎడిటర్ ఇంకా సమీక్షించలేదు · ప్రచురణ 19 సెప్టెం, 2026 6:03 PM IST

మూలం

Hindustan Times — India · అసలు వార్త చదవండి ↗

#upi#mdr#traders#npci#digital payments

డెస్క్ తనిఖీ · మూలంతో సరిపోల్చాం

డెస్క్ తనిఖీ చేసినవి (5)

NPCI announced a 0.4% fee on UPI transactions above ₹2,000 for certain merchants, capped at ₹300 per transaction. — Attributed in source to NPCI announcement made on Tuesday; figures appear in source.
Customers will not pay any fee under the revised system. — Attributed to NPCI clarification in the source.
Grocery shop owner Sanjay Bindal has put up a poster saying he will not accept UPI from October 15. — Directly quoted and named; Bindal identified as state president of Rashtriya Vyapari Kalyan Sangh.
Ghaziabad diesel-petrol dealer association will not accept UPI payments above ₹2,000 from October 15. — Attributed to association president Vipin Sharma by quote.
Noida unit of a traders' association sent a communication to the Union finance minister via local administration. — Claim made by Bindal; no independent confirmation in source.

Hindustan Times — India ఆధారంగా ఏఐ రాసింది · ఎడిటర్ ఇంకా సమీక్షించలేదు · మేం ఏఐని ఎలా వాడుతాం · తప్పు ఉందా? తెలియజేయండి

లోతైన విశ్లేషణ

పరిశోధన సంక్షిప్తం · 8 ముఖ్యాంశాలు · 4 తేదీలు · పరీక్షలకు ఉపయోగం

సంక్షిప్తం

నేపథ్యం

యూపీఐ (యూనిఫైడ్ పేమెంట్స్ ఇంటర్‌ఫేస్) ద్వారా రూ.2,000 దాటిన వ్యక్తి-నుంచి-వ్యాపారి (P2M) చెల్లింపులపై 0.4 శాతం మర్చంట్ డిస్కౌంట్ రేటు (ఎండీఆర్) వసూలు చేయాలన్న మార్గదర్శకాలు వెలువడ్డాయి. ఈ ఛార్జీలు అక్టోబర్ 15 నుంచి అమలులోకి రావడంతో ఘజియాబాద్‌లోని వ్యాపారులు, వ్యాపార సంఘాలు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తూ యూపీఐ చెల్లింపులను నిరాకరించాలని ఆలోచిస్తున్నారు. ఎండీఆర్ అనేది డిజిటల్ చెల్లింపులను ప్రాసెస్ చేసినందుకు బ్యాంకులు, పేమెంట్ సర్వీస్ ప్రొవైడర్లు వ్యాపారుల నుంచి వసూలు చేసే రుసుము. ఈ భారం వినియోగదారులపై కాకుండా వ్యాపారులపైనే పడుతుందని వారు చెబుతున్నారు.

ముఖ్యాంశాలు

యూపీఐ ద్వారా రూ.2,000 దాటిన చెల్లింపులపై 0.4 శాతం ఎండీఆర్ విధించే మార్గదర్శకాలు వెలువడ్డాయి.
ఒక్క లావాదేవీపై ఛార్జీ రూ.300 దాటదని కొత్త నిబంధనలు చెబుతున్నాయి.
సవరించిన వ్యవస్థలో వినియోగదారులు యూపీఐ చెల్లింపులకు ఎలాంటి రుసుము చెల్లించాల్సిన అవసరం లేదని ఎన్‌పీసీఐ స్పష్టం చేసింది.
మంగళవారం ఎన్‌పీసీఐ ప్రకటన ప్రకారం కొన్ని వర్గాల వ్యాపారులకే ఈ 0.4 శాతం రుసుము వర్తిస్తుంది.
విజయ్ నగర్ సెక్టార్-9లోని కిరాణా వ్యాపారి సంజయ్ బిందల్ అక్టోబర్ 15 నుంచి యూపీఐ చెల్లింపులు స్వీకరించబోమని దుకాణంలో పోస్టర్ పెట్టారు.
ఘజియాబాద్ డీజిల్-పెట్రోల్ డీలర్ల సంఘం అధ్యక్షుడు విపిన్ శర్మ ప్రకారం, అక్టోబర్ 15 నుంచి రూ.2,000 పైబడిన యూపీఐ చెల్లింపులు స్వీకరించరు.
వ్యాపార సంఘం నోయిడా యూనిట్ స్థానిక పరిపాలన ద్వారా కేంద్ర ఆర్థిక మంత్రికి లేఖ పంపింది.
రూ.2,000 దాటిన P2M యూపీఐ చెల్లింపులకే 0.4 శాతం ఎండీఆర్ వర్తిస్తుంది.

కాలక్రమం

కొన్ని రోజుల ముందుయూపీఐపై రూ.2,000 దాటిన చెల్లింపులకు 0.4 శాతం ఎండీఆర్ సంబంధిత మార్గదర్శకాలు జారీ.
మంగళవారం (తేదీ మూలంలో పేర్కొనలేదు)రూ.2,000 దాటిన లావాదేవీలపై కొన్ని వర్గాల వ్యాపారులకు 0.4 శాతం రుసుము, వినియోగదారులపై ఛార్జీ ఉండదని ఎన్‌పీసీఐ ప్రకటన.
మార్గదర్శకాల తర్వాతఘజియాబాద్ వ్యాపారులు, సంఘాలు ఆందోళన; పోస్టర్లు పెట్టడం, ఆర్థిక మంత్రికి లేఖ.
అక్టోబర్ 15యూపీఐ మర్చంట్ ఛార్జీలు ప్రారంభం; ఇదే రోజు నుంచి యూపీఐ చెల్లింపులు నిరాకరిస్తామని వ్యాపారుల ప్రకటన.

ఎవరికి సంబంధం

చిన్న వ్యాపారులు, కిరాణా దుకాణదారులు — ఎండీఆర్ భారాన్ని వినియోగదారులపై మోపలేరు, కాబట్టి ఆ ఖర్చును తామే భరించాల్సి వస్తుంది.
ఇంధన బంకుల డీలర్లు (ఘజియాబాద్ డీజిల్-పెట్రోల్ డీలర్ల సంఘం) — పెద్ద మొత్తాల లావాదేవీలు ఎక్కువ కావడంతో ఎండీఆర్ ప్రభావం ఇంధన స్టేషన్లపై పడుతుందని ఆందోళన.
వినియోగదారులు — ఎన్‌పీసీఐ ప్రకారం రుసుము ఉండదు; కానీ వ్యాపారులు యూపీఐ నిరాకరిస్తే నగదు మాత్రమే మార్గం.
ఎన్‌పీసీఐ — యూపీఐ వ్యవస్థ నిర్వహణ, సవరించిన ఛార్జీల విధానం అమలు, స్పష్టత ఇవ్వడం.
బ్యాంకులు, పేమెంట్ సర్వీస్ ప్రొవైడర్లు — డిజిటల్ చెల్లింపుల ప్రాసెసింగ్‌కు వ్యాపారుల నుంచి ఎండీఆర్ ఆదాయం.
కేంద్ర ఆర్థిక మంత్రి / స్థానిక పరిపాలన — వ్యాపార సంఘాల ఫిర్యాదులు అందడం, విధాన స్థాయిలో స్పందన అవసరం.

ఎందుకు ముఖ్యం

యూపీఐ 'జీరో-ఫీ' యుగం ముగిసి వ్యాపారులపై ఎండీఆర్ భారం పడితే, చిన్న దుకాణదారులు డిజిటల్ చెల్లింపుల నుంచి వెనక్కి తగ్గే ప్రమాదం ఉంది. ధరల పెంపు లేదా డిస్కౌంట్ల తగ్గింపు రూపంలో ఈ ఖర్చు పరోక్షంగా వినియోగదారులకు బదిలీ కావచ్చు. నగదు వినియోగం పెరిగితే అది నగదు రహిత ఆర్థిక వ్యవస్థ లక్ష్యానికి విరుద్ధమవుతుందని వ్యాపారులు చెబుతున్నారు.

UPSC కోణం

ప్రిలిమ్స్ సూచనలు

ఎండీఆర్ (మర్చంట్ డిస్కౌంట్ రేటు): డిజిటల్ చెల్లింపు ప్రాసెసింగ్‌కు బ్యాంకులు/పీఎస్‌పీలు వ్యాపారుల నుంచి వసూలు చేసే రుసుము.
రూ.2,000 దాటిన P2M యూపీఐ లావాదేవీలపై 0.4 శాతం ఎండీఆర్; ఒక లావాదేవీకి గరిష్ఠంగా రూ.300.
కొత్త మర్చంట్ ఛార్జీల అమలు తేదీ: అక్టోబర్ 15.
యూపీఐ నిర్వహణ సంస్థ: నేషనల్ పేమెంట్స్ కార్పొరేషన్ ఆఫ్ ఇండియా (ఎన్‌పీసీఐ).
వినియోగదారులపై యూపీఐ చెల్లింపులకు ఎలాంటి రుసుము ఉండదని ఎన్‌పీసీఐ స్పష్టీకరణ.
ఎండీఆర్ మొత్తం చెల్లింపు పద్ధతి, వ్యాపారి రకం, లావాదేవీ విలువ, సంస్థల మధ్య ఒప్పందంపై ఆధారపడుతుంది.

మెయిన్స్ కోణం

యూపీఐపై రూ.2,000 దాటిన P2M లావాదేవీలకు 0.4 శాతం ఎండీఆర్ (గరిష్ఠం రూ.300) విధించడం, డిజిటల్ చెల్లింపుల మౌలిక వ్యవస్థ నిర్వహణ వ్యయాన్ని ఎవరు భరించాలన్న ప్రశ్నను ముందుకు తెస్తోంది. ఎన్‌పీసీఐ ప్రకారం వినియోగదారులపై భారం లేదు; అయితే ఘజియాబాద్ వ్యాపారులు — కిరాణా దుకాణదారుల నుంచి ఇంధన బంకుల డీలర్ల వరకు — ఈ ఖర్చు తమపైనే పడుతుందని, దానిని వినియోగదారుల నుంచి వసూలు చేయలేమని, ఫలితంగా డిస్కౌంట్లు తగ్గించడం లేదా ధరలు పెంచడం తప్పదని చెబుతున్నారు. అక్టోబర్ 15 నుంచి యూపీఐ (లేదా రూ.2,000 పైబడిన యూపీఐ) చెల్లింపులు నిరాకరిస్తామనే ప్రకటనలు, పోస్టర్లు, కేంద్ర ఆర్థిక మంత్రికి లేఖలు — ఇవి విధానం-వ్యాపారి మధ్య అంతరాన్ని సూచిస్తున్నాయి. ఆన్‌లైన్ వాణిజ్యంతో పోటీ పడుతున్న చిన్న వ్యాపారులు నగదు ప్రవాహాన్ని కోరుకోవడం, నగదు రహిత ఆర్థిక వ్యవస్థ లక్ష్యానికి విరుద్ధంగా ఉంటుందన్న ఆందోళనను వ్యాపారి రజ్నీష్ బన్సల్ వ్యక్తం చేశారు. ముందుకు వెళ్లే మార్గంగా — ఏ వర్గాల వ్యాపారులకు ఛార్జీ వర్తిస్తుందనే స్పష్టత, చిన్న వ్యాపారులకు మినహాయింపులు/ఉపశమన మార్గాలపై చర్చ, వాటాదారులతో సంప్రదింపులు అవసరమని ఈ పరిణామాలు సూచిస్తున్నాయి.

కీలక పదాలు

యూపీఐ (UPI): యూనిఫైడ్ పేమెంట్స్ ఇంటర్‌ఫేస్ — తక్షణ డిజిటల్ చెల్లింపుల వ్యవస్థ.
ఎండీఆర్ (MDR): మర్చంట్ డిస్కౌంట్ రేటు — డిజిటల్ చెల్లింపు ప్రాసెసింగ్‌కు బ్యాంకులు/పేమెంట్ సర్వీస్ ప్రొవైడర్లు వ్యాపారుల నుంచి వసూలు చేసే రుసుము.
P2M లావాదేవీ: పర్సన్-టు-మర్చంట్ — వినియోగదారుడు వ్యాపారికి చేసే చెల్లింపు; రూ.2,000 దాటితే 0.4 శాతం ఎండీఆర్.
ఎన్‌పీసీఐ (NPCI): నేషనల్ పేమెంట్స్ కార్పొరేషన్ ఆఫ్ ఇండియా — యూపీఐ నిర్వహణ సంస్థ, కొత్త ఛార్జీలను ప్రకటించింది.
రాష్ట్రీయ వ్యాపారి కల్యాణ్ సంఘ్: వ్యాపారుల సంఘం; సంజయ్ బిందల్ దీని రాష్ట్ర అధ్యక్షుడు.
ఘజియాబాద్ డీజిల్-పెట్రోల్ డీలర్ల సంఘం: ఇంధన బంకుల డీలర్ల సంఘం; అధ్యక్షుడు విపిన్ శర్మ.

ప్రాక్టీస్ ప్రశ్నలు

యూపీఐపై మర్చంట్ డిస్కౌంట్ రేటు విధించడం భారతదేశ నగదు రహిత ఆర్థిక వ్యవస్థ లక్ష్యానికి ఎలా సవాలు విసురుతుంది? చర్చించండి.
డిజిటల్ చెల్లింపుల మౌలిక వ్యవస్థ నిర్వహణ వ్యయాన్ని వ్యాపారులు, బ్యాంకులు, ప్రభుత్వం మధ్య ఎలా పంపిణీ చేయాలి? మీ అభిప్రాయాన్ని సమర్థించండి.
ఎండీఆర్ భారం చిన్న వ్యాపారులపై మరియు వినియోగదారులపై పడే పరోక్ష ప్రభావాలను విశ్లేషించండి.

మూల వార్త ఆధారంగానే రాసినవి — సంఖ్యలు, తేదీలు మూలం చెప్పినవే, ఊహించినవి కావు.

తర్వాతి వార్తలాతూర్ సహకార బ్యాంక్ బోర్డు నుంచి మంత్రి పాటిల్‌ను తొలగించిన ఆర్‌బీఐ →

← అన్ని వార్తలు