బ్రెజిల్ ఎన్నికల్లో విదేశాంగ విధానంపై బోల్సనారో అమెరికా మొగ్గు

వచ్చే నెల జరిగే బ్రెజిల్ అధ్యక్ష ఎన్నికల్లో మితవాద అభ్యర్థి ఫ్లావియో బోల్సనారో, అధ్యక్షుడు లూలా డ సిల్వా తాజా సర్వేలలో సమానంగా ఉన్నారు. ట్రంప్ చేపట్టిన 'షీల్డ్ ఆఫ్ ది అమెరికాస్'లో చేరడం, అమెరికాతో స్వేచ్ఛా వాణిజ్య ఒప్పందం, అరుదైన ఖనిజాల భాగస్వామ్యం తాను హామీ ఇచ్చినట్లు బోల్సనారో తెలిపారు. అయితే చైనా బ్రెజిల్‌కు అగ్ర వాణిజ్య భాగస్వామిగా ఉండటంతో, భద్రతలో ట్రంప్‌తో కలిసి వెళ్తూ బీజింగ్‌తో ఆర్థిక సంబంధాలు కొనసాగిస్తారని నిపుణులు అంచనా వేశారు.

Foreign Policy ఆధారంగా ఏఐ రాసింది · ఎడిటర్ ఇంకా సమీక్షించలేదు · ప్రచురణ 21 సెప్టెం, 2026 4:43 PM IST

మూలం

Foreign Policy · అసలు వార్త చదవండి ↗

#brazil#elections#foreign policy#bolsonaro#lula#us-china

డెస్క్ తనిఖీ · మూలంతో సరిపోల్చాం

డెస్క్ తనిఖీ చేసినవి (5)

Flávio Bolsonaro and Lula are neck and neck in the most recent polls ahead of next month's Brazilian election. — Stated in source without naming the pollster; treat as reported polling summary.
Trump raised tariffs on many Brazilian goods to 50 percent last year, citing Jair Bolsonaro's trial as a 'witch hunt'. — Figure and quote appear in source; attributed to Trump.
Flávio Bolsonaro has pledged to join Trump's Shield of the Americas, seek a free trade deal with Washington and explore rare earths partnerships. — Attributed in source to Bolsonaro's own statements and campaign documents.
A Bolsonaro government would likely align with Trump on security while keeping economic links with China. — Attributed to named analysts Creomar de Souza and Fernanda Magnotta; forecast, not verified fact.
In a July communiqué to the US Trade Representative, Bolsonaro endorsed blocking PIX from non-Western cross-border settlement arrangements. — Source cites a specific document; contents not independently verifiable here.

Foreign Policy ఆధారంగా ఏఐ రాసింది · ఎడిటర్ ఇంకా సమీక్షించలేదు · మేం ఏఐని ఎలా వాడుతాం · తప్పు ఉందా? తెలియజేయండి

విశ్లేషకుల అభిప్రాయం అభిప్రాయం

AI వ్యూహాత్మక వ్యవహారాల విశ్లేషకులు

బ్రెజిల్ ఎన్నికలు ఇప్పుడు కేవలం అంతర్గత రాజకీయ పోటీ కాదు — లాటిన్ అమెరికాలో అమెరికా-చైనా పోటీలో ఒక మధ్యస్థ శక్తి ఎటు వైపు మొగ్గుతుందనే వ్యూహాత్మక ప్రశ్న కూడా. ఫ్లావియో బోల్సనారో హామీలు — 'షీల్డ్ ఆఫ్ ది అమెరికాస్'లో చేరడం, అమెరికాతో స్వేచ్ఛా వాణిజ్య ఒప్పందం, అరుదైన ఖనిజాల భాగస్వామ్యం — భద్రతా రంగంలో స్పష్టమైన పశ్చిమ దేశాల వైపు మొగ్గును సూచిస్తున్నాయి. కానీ చైనా బ్రెజిల్‌కు అగ్ర వాణిజ్య భాగస్వామిగా ఉన్నంత వరకు, పూర్తి విధాన మార్పు ఆర్థిక వాస్తవాల గోడకు కొట్టుకుంటుంది; నిపుణుల అంచనా ప్రకారం ఫలితం 'భద్రతలో వాషింగ్టన్, వాణిజ్యంలో బీజింగ్' అనే రెండంకెల నమూనా అయ్యే అవకాశం ఉంది.

జైర్ బోల్సనారో హయాంలోనే చైనా-వ్యతిరేక వాక్చాతుర్యం ఆర్థిక ఒత్తిడి కింద మాయమైంది, హువావే 5G పూర్తిగా నిషేధించలేదు, బ్రిక్స్‌లోనూ కొనసాగింది — ఇది వాక్చాతుర్యం కంటే నిర్మాణాత్మక పరిమితులే బలమైనవని చూపుతుంది.
అత్యంత గుర్తించదగిన మార్పు ఇంటెలిజెన్స్ సహకారంలో వచ్చే అవకాశం ఉంది: రెండు బ్రెజిలియన్ నేర సంస్థలను ఉగ్రవాద సంస్థలుగా ట్రంప్ ప్రకటించడాన్ని బోల్సనారో సమర్థించారు, లూలా వ్యతిరేకించారు — ఇది ఆంక్షలకు, సైనిక చర్యకూ దారి తెరుస్తుందని కథనం పేర్కొంటోంది.
నిజమైన వ్యూహాత్మక ఘర్షణ కరెన్సీ, సాంకేతిక సార్వభౌమత్వంపై ఉంటుంది — PIX చెల్లింపు వ్యవస్థను పశ్చిమేతర వ్యవస్థలకు దూరంగా ఉంచడం, డీ-డాలరైజేషన్‌ను నిలిపివేయడం అనేవి బ్రెజిల్ బాహ్య ఒత్తిడి నుంచి రక్షణ కవచాన్ని తగ్గిస్తాయి.
ఇది సిద్ధాంతపరమైన విభజన: లూలా బహుపాక్షికత ద్వారా మధ్యస్థ శక్తిగా యుక్తి స్థలం కోరుకుంటారు; బోల్సనారో దృష్టిలో మధ్యస్థ శక్తులు ఏదో ఒక అగ్రరాజ్యం గురుత్వాకర్షణలో కలిసిపోతాయి — నిపుణుల మాటల్లో ఇది 'పరిధీయ వాస్తవికత'కు దగ్గరగా ఉంటుంది.
ఆసక్తికరంగా, ఈ విదేశాంగ మార్పుకు ఎన్నికల ఆదేశం బలహీనం — ఓటర్ల ప్రాధాన్యతలు భద్రత, ఆర్థిక వ్యవస్థ; ట్రంప్ రెండో పాలనలో అమెరికాపై బ్రెజిలియన్ల అభిప్రాయం క్షీణించిందని సర్వేలు చెబుతున్నాయి.

గమనించాల్సినవి — విదేశాంగ మంత్రి ఎవరు అనే ప్రకటన — మెర్కోసుర్, బ్రిక్స్‌లో కొనసాగే మితవాద మార్గమా, లేక ఎడ్వర్డో బోల్సనారో ప్రతిపాదించే మరింత తీవ్రమైన మార్గమా అనేది దీనితోనే తేలుతుంది.

ఎన్నికల ఫలితం ఇంకా తేలలేదు, బోల్సనారో ప్రచార ప్రతిజ్ఞలు అధికారంలో ఎంతవరకు అమలవుతాయో ఈ కథనం నిర్ధారించదు; నిపుణుల అంచనాలు అంచనాలే, ఖరారైన విధానం కాదు.

లోతైన విశ్లేషణ

పరిశోధన సంక్షిప్తం · 8 ముఖ్యాంశాలు · 9 తేదీలు · పరీక్షలకు ఉపయోగం

సంక్షిప్తం

నేపథ్యం

బ్రెజిల్‌లో వచ్చే నెల అధ్యక్ష ఎన్నికలు జరగనున్నాయి. మితవాద అభ్యర్థి ఫ్లావియో బోల్సనారో, పునరెన్నికకు పోటీ పడుతున్న ప్రస్తుత అధ్యక్షుడు లూయిజ్ ఇనాసియో లూలా డ సిల్వా తాజా సర్వేల్లో సమానంగా ఉన్నారు. లూలా ప్రభుత్వం అమెరికా–చైనా మధ్య సమతూకం (హెడ్జింగ్) పాటిస్తూ బహుపాక్షికత, ఆర్థిక–సాంకేతిక స్వయంప్రతిపత్తిపై దృష్టి పెట్టింది. బోల్సనారో అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్‌తో సన్నిహిత సంబంధాలను ముందుకు తీసుకెళ్లి విదేశాంగ విధానాన్ని పశ్చిమ దేశాల వైపు మళ్లిస్తామని చెబుతున్నారు.

ముఖ్యాంశాలు

ఆగస్టులో రియో డి జనీరోలోని కోపకబానాలో జరిగిన ప్రారంభ ర్యాలీలో ఫ్లావియో బోల్సనారో మద్దతుదారులు బ్రెజిల్ జెండాలతో పాటు అమెరికా, ఇజ్రాయెల్ జెండాలను ఎగరేశారు.
ట్రంప్ ఫ్లావియో తండ్రి జైర్ బోల్సనారోపై జరిగిన విచారణను 'witch hunt' అని పేర్కొంటూ గత ఏడాది అనేక బ్రెజిల్ వస్తువులపై సుంకాలను 50 శాతానికి పెంచారు.
ఫ్లావియో బోల్సనారో హామీలు: ట్రంప్ 'షీల్డ్ ఆఫ్ ది అమెరికాస్' (సైనికీకరించిన గ్యాంగ్ వ్యతిరేక కార్యక్రమం)లో చేరడం, వాషింగ్టన్‌తో వెంటనే స్వేచ్ఛా వాణిజ్య ఒప్పందం, అరుదైన ఖనిజాలపై భాగస్వామ్యం.
ట్రంప్ మేలో రెండు బ్రెజిల్ నేర ముఠాలను ఉగ్రవాద సంస్థలుగా ప్రకటించడాన్ని బోల్సనారో సమర్థించారు; లూలా వ్యతిరేకించారు.
చైనా ఇప్పటికీ బ్రెజిల్‌కు అగ్ర వాణిజ్య భాగస్వామి; 2019–2022 జైర్ బోల్సనారో పాలనలో చైనాతో వాణిజ్యం పెరిగింది, 5G నుంచి హువావేను పూర్తిగా తొలగించాలన్న అమెరికా ఒత్తిడిని పట్టించుకోలేదు.
జూలైలో అమెరికా వాణిజ్య ప్రతినిధి కార్యాలయానికి పంపిన లేఖలో బోల్సనారో, బ్రెజిల్ తక్షణ చెల్లింపు వ్యవస్థ PIXను 'పశ్చిమేతర సరిహద్దు సెటిల్‌మెంట్ ఏర్పాట్ల' నుంచి అడ్డుకోవడాన్ని సమర్థించారు; చైనా UnionPay International PIXతో అనుసంధానం చేయాలని ప్లాన్ చేస్తోంది.
లూలా ప్రభుత్వం ఈ ఏడాది యువాన్‌లో సావరిన్ బాండ్లు జారీ చేయనున్నట్లు ప్రకటించింది; ఒక చైనా, ఒక అమెరికా సూపర్‌కంప్యూటర్ కొనుగోలు ప్రణాళికలు ఉన్నాయి.
సెప్టెంబర్ 13న 'ఓ గ్లోబో' పత్రిక కాలమిస్ట్ ప్రకారం, సోదరుడు అధ్యక్షుడైతే విదేశాంగ మంత్రిత్వ శాఖను తాను నడిపిస్తానని ఎడ్వర్డో బోల్సనారో ప్రైవేటుగా చెప్పారు.

కాలక్రమం

1990లుఅర్జెంటీనాలో 'పెరిఫెరల్ రియలిజం' భావన రూపొందింది — బలహీన దేశాలు మహాశక్తుల నుంచి స్వతంత్ర వైఖరులు నిర్మించకుంటే మేలన్న ఆలోచన.
2018 ఎన్నికల ముందుజైర్ బోల్సనారో తైవాన్ సందర్శించి, చైనా 'బ్రెజిల్‌ను కొనేస్తోంది' అని ఆరోపించారు; ట్రంప్ శైలిని అనుకరించి అధ్యక్ష పదవి గెలిచారు.
2019–2022జైర్ బోల్సనారో పాలనలో చైనాతో వాణిజ్యం పెరిగింది, హువావే 5G విషయంలో అమెరికా ఒత్తిడిని పెడచెవిన పెట్టారు, BRICSలో చురుకుగా కొనసాగారు.
గత ఏడాదిజైర్ బోల్సనారోపై విచారణను కారణంగా చూపి ట్రంప్ అనేక బ్రెజిల్ వస్తువులపై సుంకాలను 50 శాతానికి పెంచారు.
మేట్రంప్ రెండు బ్రెజిల్ నేర ముఠాలను ఉగ్రవాద సంస్థలుగా ప్రకటించారు; ఫ్లావియో సమర్థించారు, లూలా వ్యతిరేకించారు.
జూలైఅమెరికా వాణిజ్య ప్రతినిధి కార్యాలయానికి బోల్సనారో కమ్యూనికే — PIXను పశ్చిమేతర సెటిల్‌మెంట్ ఏర్పాట్ల నుంచి అడ్డుకోవడం, 'డీ-డాలరైజేషన్'పై విమర్శ.
ఆగస్టుకోపకబానాలో ప్రారంభ ర్యాలీ; టీవీ ఇంటర్వ్యూలో వాతావరణ మార్పుకు మానవులే కారణమా అన్న దానిపై బోల్సనారో సందేహం వ్యక్తం చేశారు; మంత్రి ఎస్తేర్ డ్వెక్ Folha de S. Paulo కు సాంకేతిక వైవిధ్యీకరణ విజయాల గురించి చెప్పారు.
సెప్టెంబర్ 13ఎడ్వర్డో బోల్సనారో విదేశాంగ శాఖను నడిపిస్తానని ప్రైవేటుగా చెప్పినట్టు 'ఓ గ్లోబో' కాలమ్‌లో ప్రస్తావన.
వచ్చే నెలబ్రెజిల్ అధ్యక్ష ఎన్నికలు; తాజా సర్వేల్లో బోల్సనారో, లూలా సమానంగా ఉన్నారు.

ఎవరికి సంబంధం

ఫ్లావియో బోల్సనారో — మితవాద అభ్యర్థి; అమెరికాతో స్వేచ్ఛా వాణిజ్య ఒప్పందం, షీల్డ్ ఆఫ్ ది అమెరికాస్, అరుదైన ఖనిజాల భాగస్వామ్యం హామీ; విదేశాంగ మంత్రిని ఇంకా ప్రకటించలేదు.
లూయిజ్ ఇనాసియో లూలా డ సిల్వా — పునరెన్నికకు పోటీ; బహుపాక్షికత, వాతావరణ సహకారం, ఆర్థిక–సాంకేతిక స్వయంప్రతిపత్తిపై పందెం; అమెరికా టెక్ నియంత్రణ సడలింపు సార్వభౌమత్వ ఉల్లంఘన అని వాదన.
అమెరికా / ట్రంప్ పరిపాలన — లాటిన్ అమెరికా మిత్రదేశాలు చైనాతో సంబంధాలు తగ్గించాలని ఒత్తిడి; 'హెమిస్ఫియర్‌కు వెలుపలి పోటీదారులు' వ్యూహాత్మక ఆస్తులను నియంత్రించకూడదన్న లక్ష్యం.
చైనా / బీజింగ్ — బ్రెజిల్‌కు అగ్ర వాణిజ్య భాగస్వామి; UnionPay–PIX అనుసంధానం, హువావే 5G, స్పేస్‌సెయిల్ ఉపగ్రహ సేవలు, స్థానిక కరెన్సీ సెటిల్‌మెంట్లు ప్రమాదంలో.
ఎడ్వర్డో బోల్సనారో — స్టీవ్ బానన్ వంటి వారితో కలిసి లాటిన్ అమెరికాలో మితవాదాన్ని బలపరిచారు; ఐరాసను, వాతావరణ చర్యలను విమర్శించారు; విదేశాంగ శాఖ ఆశిస్తున్నారు.
బ్రెజిల్ ఓటర్లు — ర్యాలీలో ఇంటర్వ్యూ చేసిన డజను మద్దతుదారులు ఎవరూ విదేశాంగ విధానాన్ని ప్రధాన ప్రాధాన్యంగా చెప్పలేదు; భద్రత, ఆర్థిక వ్యవస్థే ప్రధాన అంశాలు.
బ్రెజిల్ నేర ముఠాలు / సైన్యం — ఉగ్రవాద సంస్థ ప్రకటన అమెరికా ఆంక్షలు, సైనిక చర్యకు, నిఘా సహకారంతో బ్రెజిల్ సైనిక ఆపరేషన్లకు దారి తీయవచ్చు.

ఎందుకు ముఖ్యం

బ్రెజిల్ BRICS సహ-స్థాపక దేశం, భారత్‌కు కీలక భాగస్వామి; అది అమెరికా వైపు మొగ్గడం లేదా సమతూకం కొనసాగించడం బహుపాక్షికత, డీ-డాలరైజేషన్, వాతావరణ చర్యల భవితవ్యాన్ని ప్రభావితం చేస్తుంది. మధ్యస్థ శక్తులు (middle powers) మహాశక్తుల ఒత్తిడి మధ్య స్వయంప్రతిపత్తి నిలుపుకోగలవా అన్న ప్రశ్నకు ఈ ఎన్నిక ఒక పరీక్ష. చెల్లింపు వ్యవస్థలు, 5G, ఉపగ్రహాలు, అరుదైన ఖనిజాల వంటి రంగాలు ఇప్పుడు భౌగోళిక-ఆర్థిక ఆయుధాలుగా మారిన తీరును ఇది చూపుతుంది.

UPSC కోణం

ప్రిలిమ్స్ సూచనలు

బ్రెజిల్ ప్రస్తుత అధ్యక్షుడు లూయిజ్ ఇనాసియో లూలా డ సిల్వా; మితవాద అభ్యర్థి ఫ్లావియో బోల్సనారో, ఉప అధ్యక్ష అభ్యర్థి ఆల్‌ఫ్రెడో గాస్పర్.
'షీల్డ్ ఆఫ్ ది అమెరికాస్' — ట్రంప్ ప్రారంభించిన సైనికీకరించిన గ్యాంగ్ వ్యతిరేక కార్యక్రమం.
PIX — బ్రెజిల్ తక్షణ చెల్లింపు వ్యవస్థ; చైనా UnionPay International దానితో అనుసంధానం ప్లాన్ చేసింది.
బ్రెజిల్ BRICS సహ-స్థాపక సభ్యదేశం; మెర్కోసుర్ వాణిజ్య కూటమిలో సభ్యుడు.
గత ఏడాది అమెరికా అనేక బ్రెజిల్ వస్తువులపై సుంకాలను 50 శాతానికి పెంచింది.
'పెరిఫెరల్ రియలిజం' — 1990లలో అర్జెంటీనాలో పుట్టిన భావన; బలహీన దేశాలు మహాశక్తుల నుంచి స్వతంత్ర వైఖరులు నిర్మించరాదని చెబుతుంది.

మెయిన్స్ కోణం

బ్రెజిల్ అధ్యక్ష ఎన్నికలు ఒక మధ్యస్థ శక్తి ముందున్న రెండు వ్యూహాత్మక దారులను స్పష్టం చేస్తున్నాయి: లూలా అనుసరించిన బహుపాక్షిక, స్వయంప్రతిపత్తి-కేంద్రిత 'హెడ్జింగ్' (స్థానిక కరెన్సీ సెటిల్‌మెంట్లు, యువాన్ బాండ్లు, చైనా–అమెరికా సూపర్‌కంప్యూటర్లు, స్టార్‌లింక్–స్పేస్‌సెయిల్ రెండింటికీ అనుమతి, స్పెయిన్–భారత్‌తో ఓపెన్-సోర్స్ చిప్ డిజైన్ సహకారం) వర్సెస్ బోల్సనారో సూచిస్తున్న పశ్చిమ-కేంద్రిత అమరిక (స్వేచ్ఛా వాణిజ్య ఒప్పందం, షీల్డ్ ఆఫ్ ది అమెరికాస్, అరుదైన ఖనిజాల భాగస్వామ్యం, PIXను పశ్చిమేతర సెటిల్‌మెంట్ల నుంచి అడ్డుకోవడం). అయితే నిర్మాణాత్మక పరిమితులు కీలకం — చైనా బ్రెజిల్‌కు అగ్ర వాణిజ్య భాగస్వామి కావడం వల్ల, జైర్ బోల్సనారో కాలంలో జరిగినట్టే విమర్శా వాక్చాతుర్యం ఆర్థిక వాస్తవాల ముందు మసకబారవచ్చు; నిపుణుల అంచనా ప్రకారం భద్రతలో ట్రంప్‌తో అమరిక, ఆర్థికంగా బీజింగ్‌తో కొనసాగింపు, కానీ 'వ్యూహాత్మక సాంద్రత' తగ్గడం, సున్నిత రంగాల్లో పెట్టుబడుల పరిశీలన పెరగడం జరగవచ్చు. ఓటర్లకు విదేశాంగ విధానం ప్రధాన అంశం కాదు — భద్రత, ఆర్థిక వ్యవస్థే; ట్రంప్ రెండో పాలనలో బ్రెజిలియన్ల అమెరికా అభిప్రాయం దిగజారింది. ముందుకు మార్గం: వైవిధ్యీకరణ ద్వారా ఏ ఒక్క భాగస్వామికీ కీలక రాజ్య సామర్థ్యాలను నిలిపివేసే శక్తి ఇవ్వకుండా ఉండటం, చెల్లింపు–సాంకేతిక మౌలిక వసతుల్లో స్వయంప్రతిపత్తి, బహుపాక్షిక వేదికలలో నిబద్ధత కొనసాగింపు.

కీలక పదాలు

హెడ్జింగ్: అమెరికా, చైనా వంటి మహాశక్తుల మధ్య ఏ ఒక్క పక్షానికీ పూర్తిగా కట్టుబడకుండా సమతూకం పాటించే విదేశాంగ వ్యూహం; లూలా పాలనకు ఇది గుర్తింపు.
షీల్డ్ ఆఫ్ ది అమెరికాస్: ట్రంప్ చేపట్టిన సైనికీకరించిన గ్యాంగ్ వ్యతిరేక కార్యక్రమం; అందులో చేరుతానని ఫ్లావియో బోల్సనారో హామీ ఇచ్చారు.
PIX: బ్రెజిల్ తక్షణ చెల్లింపు వ్యవస్థ; QR కోడ్ స్కాన్ ద్వారా చెల్లింపులు; చైనా UnionPay దానితో అనుసంధానం కోరుతోంది.
డీ-డాలరైజేషన్: వాణిజ్య లావాదేవీలను డాలర్‌లోకి మార్చకుండా స్వదేశీ కరెన్సీలలోనే సెటిల్ చేయడం; మార్పిడి రుసుములు తగ్గించి ఆంక్షల నుంచి రక్షణ ఇస్తుందని మద్దతుదారుల వాదన.
పెరిఫెరల్ రియలిజం: 1990లలో అర్జెంటీనాలో రూపొందిన భావన; బలహీన దేశాలు మహాశక్తుల నుంచి స్వతంత్ర వైఖరులు నిర్మించకుంటేనే మేలన్న ఆలోచన.
BRICS / మెర్కోసుర్: బ్రెజిల్ బీజింగ్‌తో కలిసి సహ-స్థాపించిన భౌగోళిక-రాజకీయ కూటమి BRICS; మెర్కోసుర్ దక్షిణ అమెరికా వాణిజ్య కూటమి — మధ్యస్థ విదేశాంగ విధానంలో ఇవి కొనసాగవచ్చు.

ప్రాక్టీస్ ప్రశ్నలు

మధ్యస్థ శక్తులు (middle powers) మహాశక్తుల పోటీ మధ్య వ్యూహాత్మక స్వయంప్రతిపత్తిని ఎలా కాపాడుకోగలవు? బ్రెజిల్ ఎన్నికల సందర్భాన్ని ఉదాహరణగా చర్చించండి.
చెల్లింపు వ్యవస్థలు, 5G, ఉపగ్రహాలు, అరుదైన ఖనిజాలు వంటి రంగాలు భౌగోళిక-ఆర్థిక ఆయుధాలుగా మారుతున్న తీరును విశ్లేషించండి.
'డీ-డాలరైజేషన్' ప్రయత్నాల ప్రయోజనాలు, పరిమితులు ఏమిటి? బ్రెజిల్–చైనా స్థానిక కరెన్సీ సెటిల్‌మెంట్ల ఉదాహరణతో వివరించండి.

మూల వార్త ఆధారంగానే రాసినవి — సంఖ్యలు, తేదీలు మూలం చెప్పినవే, ఊహించినవి కావు.

తర్వాతి వార్తయువ కమిషన్, అగ్నివీర్ సెల్ ఏర్పాటు చేస్తామన్న ఉత్తరాఖండ్ సీఎం →

← అన్ని వార్తలు