ప్రధాన వార్తపార్వతీపురం మన్యం జిల్లా మక్కువ మండలంలోని ఎర్ర సామంత గ్రామ శివార్లలో మంగళవారం సాయంత్రం ఎనిమిది ఏనుగుల గుంపు మొక్కజొన్న పొలాల్లో సంచరించింది. ఏనుగులు వ్యవసాయ పొలాల్లోకి ప్రవేశించి మొక్కజొన్న పంటను ధ్వంసం చేశాయి. దీంతో పంట నష్టంపై రైతులు ఆవేదన వ్యక్తం చేశారు. ఈ ప్రాంతంలో ఏనుగుల సంచారం పునరావృతం కావడం పెద్ద సమస్యగా మారిందని వారు తెలిపారు. ఏనుగులు పొలాల్లోకి రాకుండా, పంటలను కాపాడేందుకు తక్షణ చర్యలు తీసుకోవాలని అటవీ అధికారులను రైతులు కోరారు.
లోటు వర్షపాతం కారణంగా మహబూబాబాద్ జిల్లాలో సాగు విస్తీర్ణం 15 లక్షల ఎకరాల నుంచి 13 లక్షల ఎకరాలకు తగ్గిందని, సుమారు 268 గ్రామాలు నీటి కొరత ఎదుర్కొంటున్నాయని అధికారిక వర్గాలు తెలిపాయి. మహబూబాబాద్, దోర్నకల్ మెట్ట ప్రాంతాల్లో సంకటం తీవ్రంగా ఉంది. షెడ్యూల్ ప్రకారం 12 గంటల త్రీఫేజ్ విద్యుత్‌కు బదులు ఏడు గంటలే వస్తోందని రైతులు చెప్పారు. వర్షపాతం సాధారణం కంటే 20% తక్కువ ఉందని, ప్రత్యామ్నాయ పంటలు సూచించామని జిల్లా వ్యవసాయ అధికారి ఎస్ విజయ్ చంద్ర తెలిపారు.
కరీంనగర్ జిల్లాలో పత్తి పంట కొన్ని ప్రాంతాల్లో వాడిపోతుండగా, ఈశాన్య రుతుపవన వర్షాలపై రైతులు ఆశలు పెట్టుకున్నారు. జిల్లాలో సుమారు 46,000 ఎకరాల్లో పత్తి సాగవుతోంది; వరి తర్వాత ఇదే రెండో ప్రధాన పంట. ఎల్‌నినో కారణంగా ఖరీఫ్ ఆరంభం నుంచే వర్షాభావం ఏర్పడి మొలక ఆలస్యమైందని, పంట ఎదుగుదల దెబ్బతిందని రైతులు తెలిపారు. ఎర్ర నేలల్లో పంట పరిస్థితి నల్లరేగడి కంటే దారుణంగా ఉంది. పొడి పరిస్థితులు కొనసాగితే దిగుబడి 50 శాతం తగ్గవచ్చని రైతులు ఆందోళన వ్యక్తం చేశారు.
రాయలసీమ రైజింగ్ కార్యక్రమం కింద ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం చేపట్టిన గ్లోబల్ హార్టికల్చర్ హబ్ విజయవంతం కావాలంటే ఎక్కువ ప్రైవేటు పెట్టుబడులు, మెరుగైన మౌలిక సదుపాయాలు, సంస్థాగత సహకారం అవసరమని ఉద్యాన నిపుణులు, రైతులు, రైతు సంఘాల నేతలు కోరారు. రూ.1 లక్ష కోట్ల ఈ ప్రణాళిక మూడేళ్లలో రాయలసీమ జిల్లాలు, ఉమ్మడి ప్రకాశం జిల్లాను కవర్ చేస్తుంది. విశ్వసనీయ పెట్టుబడిదారులకు వయబిలిటీ గ్యాప్ ఫండింగ్ ఇవ్వాలని సూచించారు. కడపలో 83,000 హెక్టార్లలో ఉద్యాన పంటలు ఉన్నాయి, అదనంగా 75,028 హెక్టార్లు ప్రతిపాదించారు; రూ.10,273.866 కోట్ల జీవీఏను రూ.14,406.25 కోట్లకు పెంచడం లక్ష్యం.
ఉమ్మడి వరంగల్ జిల్లాలో అక్టోబర్ 3న విద్యుత్ వినియోగం గత ఏడాది ఇదే రోజుతో పోలిస్తే 70.23 శాతం పెరిగింది. టీజీఎన్‌పీడీసీఎల్ 58.42 మిలియన్ యూనిట్లకు బదులు 99.45 మిలియన్ యూనిట్ల వినియోగాన్ని నమోదు చేసింది. ఎల్ నినో ప్రభావం, ఉష్ణోగ్రతల పెరుగుదల, గృహ, వాణిజ్య, వ్యవసాయ వినియోగం పెరగడం కారణమని పేర్కొన్నారు. ములుగు జిల్లా వాజేడు మండలంలో నాలుగు గ్రామాల రైతులు ఆందోళన చేశారు; రాత్రి వ్యవసాయ సరఫరా నిలిపివేశారని, పగటిపూట నాలుగు గంటల వరకు కోతలు ఉన్నాయని చెప్పారు.
ప్రకాశం జిల్లా రైతుల నుంచి మార్క్‌ఫెడ్ ద్వారా 15,000 మెట్రిక్ టన్నుల శనగలు కొనుగోలు చేయాలని ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం నిర్ణయించింది. జిల్లా యంత్రాంగం, ప్రజాప్రతినిధుల అభ్యర్థనపై 8,000 టన్నుల కొనుగోలుకు ప్రభుత్వం ఆమోదం తెలిపింది. రాష్ట్రంలో అదనంగా 70,000 టన్నులు సేకరించాలని నిర్ణయించగా, క్వింటాల్‌కు రూ.4,875 మద్దతు ధరతో 15,000 టన్నులు ప్రకాశం నుంచి కొనాలని జాయింట్ కలెక్టర్ జె.వెంకట మురళి ప్రభుత్వానికి లేఖ రాశారు. జిల్లాలో 45,000 మంది రైతులు 86,895 హెక్టార్లలో శనగ సాగు చేసి 13 లక్షల క్వింటాళ్ల దిగుబడి సాధించారు. ఇప్పటికే 2.26 లక్షల క్వింటాళ్లు మార్క్‌ఫెడ్ కొనుగోలు చేసింది.
గులాబ్ తుపాను ప్రభావంతో తూర్పు, పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాల్లో మంగళవారం మధ్యాహ్నం వరకు వర్షాలు కురిశాయి. వాగులు, కాలువలు పొంగి రోడ్లపై నీరు ప్రవహిస్తోంది. తూర్పు గోదావరిలో 13,750 ఎకరాల వరి, పశ్చిమ గోదావరిలో 55,050 ఎకరాల్లో పంటలు ముంపునకు గురయ్యాయని వ్యవసాయ అధికారులు తెలిపారు. 41,300 ఎకరాల వరి, 240 ఎకరాల మినుము, 15 ఎకరాల మొక్కజొన్న, 117 ఎకరాల పత్తి మునిగాయని సంయుక్త సంచాలకుడు ఎం. జగ్గారావు చెప్పారు. ఎర్రకాల్వ నుంచి 15,417 క్యూసెక్కులు, ధవళేశ్వరం బ్యారేజీ నుంచి 4.23 లక్షల క్యూసెక్కులు సముద్రంలోకి విడుదల చేశారు.
అన్నమయ్య జిల్లా మదనపల్లె సబ్ డివిజన్‌లోని రెడ్డివారిపల్లి గ్రామం సమీపంలో ఇండియన్ స్కూల్ ఆఫ్ అగ్రికల్చర్ (ఐఎస్ఏ) ఏర్పాటుకు రాష్ట్ర ప్రభుత్వం ప్రతిపాదించింది. ఐఎస్‌బీ తరహాలో, డీమ్డ్ యూనివర్సిటీగా దీన్ని ఏర్పాటు చేస్తామని ముఖ్యమంత్రి ఎన్ చంద్రబాబు నాయుడు అమరావతిలో ఆరో జిల్లా కలెక్టర్ల సదస్సులో ప్రకటించారు. ప్రభుత్వం, రిలయన్స్ ఇండస్ట్రీస్ కలిసి పీపీపీ విధానంలో దీన్ని చేపట్టనున్నాయి. ఏఐ, డిజిటల్ వ్యవసాయం, మార్కెట్ ఇంటెలిజెన్స్‌పై దృష్టి సారిస్తుంది. వ్యవసాయ, రెవెన్యూ శాఖలు రెండు స్థలాలను గుర్తించాయి.
వనకాలం సీజన్‌లో సుదీర్ఘ వర్షాభావం కారణంగా ఉమ్మడి ఆదిలాబాద్, కరీంనగర్, నిజామాబాద్ జిల్లాల రైతుల్లో ఆందోళన నెలకొంది. ఆదిలాబాద్, మంచిర్యాల, నిర్మల్, కుమురం భీం ఆసిఫాబాద్ జిల్లాల్లో 2.5 లక్షల ఎకరాల్లో వరి, 12 లక్షల ఎకరాల్లో పత్తి సాగు చేశారని అధికారులు తెలిపారు. తెలంగాణ అభివృద్ధి ప్రణాళిక సంస్థ నివేదిక ప్రకారం ఆదిలాబాద్‌లో 899 మి.మీ. సాధారణ వర్షపాతానికి 597 మి.మీ. నమోదై 34 శాతం లోటు ఏర్పడింది. నిర్మల్‌లో 18, కరీంనగర్‌లో 22, నిజామాబాద్‌లో 14 శాతం లోటు నమోదైంది. పంటలు దెబ్బతిని నష్టాలు వస్తాయని రైతులు ఆశంకిస్తున్నారు.
తెలంగాణలోని జోగులాంబ గద్వాల జిల్లాలో బుధవారం ఉద్రిక్తత నెలకొంది. ఇథనాల్ ఫ్యాక్టరీ నిర్మాణానికి తెచ్చిన సామగ్రికి రైతులు నిప్పు పెట్టారు. ప్రమోటర్లు మంగళవారం రాత్రి నిర్మాణ సామగ్రిని తరలించడంతో ఆగ్రహించిన పెద్ద ధన్వాడ, చుట్టుపక్కల పది గ్రామాల ప్రజలు సైట్‌పైకి దూసుకెళ్లి తాత్కాలిక ఏర్పాట్లను ధ్వంసం చేసి కంటైనర్‌ను దహనం చేశారు. రాజోలి మండలం పెద్ద ధన్వాడలో గాయత్రి రెన్యువబుల్ ఫ్యూయల్స్ 19.17 ఎకరాల్లో 200 కేఎల్‌పీడీ ధాన్యాధారిత డిస్టిలరీ, 4.5 మెగావాట్ల కోజనరేషన్ ప్లాంట్ ఏర్పాటు చేయనుంది. కేంద్ర పర్యావరణ శాఖ అనుమతి ఇచ్చింది.
ఎరువుల ఆధారిత సాగుతో పోలిస్తే తక్కువ ఖర్చుతో అధిక దిగుబడి అందించే ప్రకృతి సాగుకు రైతుల్లో ఆదరణ పెరుగుతోందని తూర్పు గోదావరి జిల్లా కలెక్టర్ కీర్తి చేకూరి తెలిపారు. ప్రకృతి సాగు చేస్తున్న రైతులతో ఆమె మాట్లాడారు. దేవరపల్లి గ్రామ రైతు వెంకట రాజేష్ దిగుబడి పెరిగి ఖర్చు తగ్గిందని, భూసారం మెరుగుపడిందని చెప్పారు. బీజామృతం, జీవామృతం, పంచగవ్య వంటి పద్ధతులను రైతులు వివరించారు. శిక్షణ కార్యక్రమాలు పెంచాలని అధికారులను కలెక్టర్ ఆదేశించారు.
ఎన్టీఆర్ జిల్లాలో పూర్తిగా ప్రకృతి వ్యవసాయానికి మారాలని విజయవాడ ఎంపీ కేశినేని శివనాథ్ ఆదివారం పిలుపునిచ్చారు. ఇందిరా గాంధీ మున్సిపల్ కార్పొరేషన్ స్టేడియంలో ఆర్గానిక్ రైతు ఉత్సవ్-2026 రెండో రోజు కార్యక్రమంలో మాట్లాడుతూ, 225 రోజుల్లో ప్రతి మండలంలో మూడు రోజుల వర్క్‌షాప్‌లు నిర్వహిస్తామని చెప్పారు. కలెక్టర్ డా. జి. లక్ష్మీశ క్యూఆర్ కోడ్ ట్రేసబిలిటీ విధానాన్ని ప్రకటించారు. రోజుకు 1,500 మెట్రిక్ టన్నుల సేంద్రియ ఎరువు కోసం 107 వ్యర్థ ప్రాసెసింగ్ కేంద్రాలు ఏర్పాటవుతున్నాయని కొమ్మారెడ్డి పట్టాభిరాం తెలిపారు.
తిరుమల తిరుపతి దేవస్థానం (టీటీడీ) ఆగస్టు 25, 26 తేదీల్లో తిరుపతిలో గోశాల నిర్వహణ, గో ఆధారిత వ్యవసాయంపై రెండు రోజుల శిక్షణ కార్యక్రమాన్ని నిర్వహించనుంది. ఎస్‌వీ యూనివర్సిటీ రోడ్డులోని శ్వేత భవనంలో ఇది జరుగుతుంది. మొదటి రోజు తిరుపతి, చిత్తూరు జిల్లాలకు చెందిన 200 గోశాలల నిర్వాహకులకు ప్రకృతి వ్యవసాయ ప్రయోజనాలపై, రెండో రోజు ఏపీలోని 40 నోడల్ గోశాల నిర్వాహకులకు శిక్షణ ఇస్తారు. దేశీ ఆవుల పరిరక్షణపైనా అవగాహన కల్పిస్తారు. ఇప్పటివరకు టీటీడీ రెండు తెలుగు రాష్ట్రాల్లో 638 దేశీ పశువులను రైతులకు అందించింది.
వ్యవసాయ యంత్రాలపై రాయితీల ద్వారా యంత్రీకరణను ప్రోత్సహించేందుకు రాష్ట్ర ప్రభుత్వం చిత్తూరు జిల్లాకు ₹2.22 కోట్లు మంజూరు చేసిందని జాయింట్ కలెక్టర్ ఎ. రాజేంద్రన్ తెలిపారు. మంగళవారం కలెక్టరేట్‌లో 2025-26 సబ్-మిషన్ ఆన్ అగ్రికల్చరల్ మెకనైజేషన్ (SMAM) పథకం సమీక్ష సమావేశంలో ఆయన మాట్లాడారు. మినీ ట్రాక్టర్లు, పవర్ టిల్లర్లు, సీడర్లు, స్ప్రేయర్లు, హార్వెస్టర్లు, గడ్డి కత్తిరించే యంత్రాలు రాయితీపై పొందవచ్చన్నారు. రైతు సేవా కేంద్రాల ద్వారా దరఖాస్తు చేయాలని, 2025 ఖరీఫ్ ఈ-క్రాప్ భూ వివరాలు తప్పనిసరని, లాటరీ ద్వారా లబ్ధిదారుల ఎంపిక ఉంటుందని చెప్పారు.
ఉమ్మడి ఆదిలాబాద్ జిల్లా వ్యాప్తంగా శనివారం యూరియా కొనుగోలు కోసం ప్రాథమిక వ్యవసాయ సహకార సంఘాలు (పీఏసీఎస్), డీసీఎంఎస్, అగ్రో సెంటర్లు, హాకా కేంద్రాల వద్ద రైతులు బారులు తీరారు. పెంచికల్‌పేట, రెబ్బెన, తిర్యాణి, సిర్పూర్ (టి), కౌటాల, దహెగాం, చింతలమానేపల్లి, కాగజ్‌నగర్ మండలాల్లో రద్దీ నియంత్రణకు, తొక్కిసలాట నివారణకు పోలీసులను మొహరించారు. పోలీసుల పర్యవేక్షణలో రైతులకు పరిమిత సరఫరా అందింది. నిర్మల్ జిల్లా ఖానాపూర్, భైంసాలో గంటల తరబడి వేచి ఉండాల్సి వచ్చింది. మంచిర్యాల జిల్లా నెన్నెల మండలం నందులపల్లిలోనూ రైతులు పెద్దసంఖ్యలో గుమిగూడారు. కొరతపై రైతులు ఆగ్రహం వ్యక్తం చేస్తూ ప్రభుత్వాన్ని విమర్శించారు.
వానాకాలం ధాన్యం కొనుగోళ్లలో బోనస్‌కు అర్హమైన ఏడు సన్న రకాలను గుర్తించడం సంగారెడ్డి వ్యవసాయ శాఖకు సవాలుగా మారింది. గత ఏడాది సుమారు 40 రకాలకు ఇచ్చిన బోనస్‌ను ఈ ఏడాది ఏడు రకాలకే పరిమితం చేశారు. బీపీటీ-5204, హెచ్‌ఎంటీ సోనా, జై శ్రీరామ్, కేఎన్‌ఎం 1638, కేఎన్‌ఎం 7715, ఆర్‌ఎన్‌ఆర్ 15048, డబ్ల్యూజీఎల్ 44 అర్హత పొందాయి. 30కి పైగా ఇతర రకాలు వీటిని పోలి ఉన్నాయి. జిల్లాలో 22,000 ఎకరాల్లో సన్నాలు సాగైనట్టు, 31 కేంద్రాల్లో నిపుణులను నియమిస్తామని డీఏఓ కె శివప్రసాద్ తెలిపారు.
ఏలూరు జిల్లా ముసునూరులో సోమవారం ఉపరాష్ట్రపతి సి.పి. రాధాకృష్ణన్ దేశంలోనే మొదటి స్వదేశీ, నాన్-జీఎంఓ, హై-ఎక్స్‌పాన్షన్ పాప్‌కార్న్ మొక్కజొన్న హైబ్రిడ్ విత్తనాన్ని ఆవిష్కరించారు. దిగుమతి చేసుకున్న హైబ్రిడ్ సాంకేతికతపై ఆధారపడటాన్ని ఇది తగ్గిస్తుందని, విదేశీ మారకద్రవ్యాన్ని ఆదా చేస్తుందని ఆయన చెప్పారు. గౌర్‌మెట్ పాప్‌కార్నికా సంస్థతో ఎనిమిది రాష్ట్రాల్లో 17,500 మందికి పైగా రైతులు, సుమారు 40,000 ఎకరాలు అనుబంధంగా ఉన్నాయని తెలిపారు. గవర్నర్ ఎస్. అబ్దుల్ నజీర్, ముఖ్యమంత్రి ఎన్. చంద్రబాబు నాయుడు పాల్గొన్నారు.
ఉమ్మడి రంగారెడ్డి జిల్లాలో శనివారం 557 ఎకరాల్లో ఆయిల్‌పామ్ మొక్కలు నాటారు. జూలై చివరి నాటికి 5,000 ఎకరాల్లో వంట నూనె పంట సాగు చేపట్టాలన్న ప్రభుత్వ ప్రణాళికలో భాగమిది. ఐదు మండలాల్లో 111 రైతులకు చెందిన భూమిలో 32,000 మొక్కలు నాటినట్లు వ్యవసాయ మంత్రి తుమ్మల నాగేశ్వరరావు తెలిపారు. ఆయిల్‌పామ్ గెలల ధర టన్నుకు ₹12,000 నుంచి ₹18,748కు పెరిగిందని, 30 ఏళ్ల వరకు దిగుబడి ఇచ్చే ఈ పంట వైపు రైతులు మళ్లాలని సూచించారు. డ్రిప్ వ్యవస్థలు అందిస్తామని హామీ ఇచ్చారు.
నిర్మల్ జిల్లా కడెం మండలం ఎల్లాపూర్ గ్రామంలో వరి, మొక్కజొన్న కొనుగోలు కోరుతూ సోమవారం జరిగిన ఆందోళనలో పాల్గొన్న రైతు తీవ్ర వడగాలులతో స్పృహ కోల్పోయాడు. లింగాపూర్ రైతులు ఎల్లాపూర్ సమీపంలోని కూడలి వద్ద ప్రభుత్వ నిర్లక్ష్యంపై నిరసన తెలిపారు. లింగాపూర్‌కు చెందిన ఆకుల నర్సయ్యను కడెంలోని ఆస్పత్రికి తరలించారు, పరిస్థితి నిలకడగా ఉందని తెలిపారు. కొనుగోళ్లు వేగవంతం చేస్తున్నామని, వాహనాల కొరతతో ఆలస్యమైందని అధికారులు చెప్పారు. ఒక రైతు అధికారి కాళ్లపై పడిన దృశ్యం సామాజిక మాధ్యమాల్లో వైరల్ అయింది.
మెదక్ జిల్లాలో ఈ యాసంగిలో వరి సాగు విస్తీర్ణం గత యాసంగి కంటే 26,000 ఎకరాలు పెరిగే అవకాశం ఉందని వ్యవసాయ అధికారులు అంచనా వేశారు. 2022-23లో 2.60 లక్షల ఎకరాల్లో సాగైన వరి, 2023-24లో 2.86 లక్షల ఎకరాలు దాటవచ్చు. మొత్తం సాగు విస్తీర్ణం 2.78 లక్షల ఎకరాల నుంచి 3.06 లక్షల ఎకరాలకు చేరవచ్చు. జొన్న 6,000 నుంచి 6,600 ఎకరాలకు, కూరగాయలు 4,823 నుంచి 5,305 ఎకరాలకు పెరగవచ్చు. సింగూరు ప్రాజెక్టు, ఘన్‌పూర్ ఆనకట్ట, జలాశయాలు నిండాయి.
