పోషకాహార లోపం: విశాఖలో అత్యధికం, కృష్ణా జిల్లాలో అత్యల్పం
రాష్ట్ర ప్రభుత్వ గ్రోత్ మానిటరింగ్ డీటెయిల్డ్ రిపోర్ట్ (జూన్ 2022) ప్రకారం ఆంధ్రప్రదేశ్లో పోషకాహార లోపం ఉన్న పిల్లలు విశాఖపట్నం జిల్లాలో అత్యధికం, కృష్ణా జిల్లాలో అత్యల్పం. విశాఖలో తక్కువ బరువు 2.40 శాతం, వేస్టెడ్ 2.18 శాతం, తీవ్ర స్టంటెడ్ 7.27 శాతం; కృష్ణాలో వరుసగా 0.44, 0.39, 0.99 శాతం. వైఎస్ఆర్ సంపూర్ణ పోషణ పథకంలో నమోదైన 26,20,797 మంది, 67,866 మంది వలస పిల్లలపై అధ్యయనం జరిగింది. 25,88,707 మంది ఎత్తు, బరువు కొలిచారు.
మూలం
Krishna — politics · అసలు వార్త చదవండి ↗
డెస్క్ తనిఖీ · మూలంతో సరిపోల్చాం
డెస్క్ తనిఖీ చేసినవి (5)
- Visakhapatnam recorded the highest share of underweight (2.40%), wasted (2.18%) and severely stunted (7.27%) children; Krishna the lowest (0.44%, 0.39%, 0.99%). — Figures appear in the source, attributed to the State government's Growth Monitoring Detailed Report for June 2022.
- Statewide severe deficiency rates were 1.03% underweight, 1.12% wasted and 2.74% stunted. — Figures appear in the source as reported by the GMDR; the source's wording on the underweight figure is imprecise.
- The study covered 26,20,797 registered children and 67,866 migrant children, with height and weight measured for 25,88,707. — Numbers appear in the source; no independent verification possible.
- 26,686 children were found severely underweight, 28,949 severely wasted and 70,843 severely stunted. — Figures appear in the source, drawn from the same government report.
- Lack of awareness among mothers about nutritious food is a main reason for underweight children. — Attributed quote from Dr G Swarupa, consultant dietician, Andhra Hospitals, Vijayawada; opinion, not data.
విశ్లేషకుల అభిప్రాయం అభిప్రాయం
ప్రతి నెలా గ్రోత్ మానిటరింగ్ నివేదిక తయారు చేసి, 25.88 లక్షల మంది పిల్లల ఎత్తు-బరువు కొలవడం అనేది పాలనా పరంగా గణనీయమైన డేటా సామర్థ్యం — ఇది వైఎస్ఆర్ సంపూర్ణ పోషణ పథకాన్ని 'ఆహారం పంపిణీ' నుంచి 'ఫలితాల పర్యవేక్షణ' వైపు నడిపించే ప్రయత్నం. కానీ ఈ నివేదికలో కనిపించే శాతాలు (తీవ్ర స్టంటెడ్ 2.74 శాతం) ఎన్ఎఫ్హెచ్ఎస్-5లో నమోదైన స్థాయిల (గ్రామీణ స్టంటెడ్ 34.2 శాతం) కంటే చాలా తక్కువగా ఉన్నాయి — రెండూ వేర్వేరు వయస్సు సమూహాలను, వేర్వేరు కొలత పద్ధతులను చూస్తున్నాయని గుర్తుంచుకోవాలి. అందుకే విశాఖ 'అత్యధికం', కృష్ణా 'అత్యల్పం' అనే ర్యాంకింగ్ను వాస్తవ పోషణ స్థితిగా చూడటం కంటే, కొలత నాణ్యత మరియు నమోదు వ్యత్యాసాల సూచికగా కూడా చూడాల్సి ఉంటుంది.
- నెలవారీ కొలత, జిల్లాల వారీ విభజన — ఇది పథకాన్ని ఇన్పుట్ ఆధారిత పంపిణీ నుంచి ఫలిత ఆధారిత పర్యవేక్షణకు మార్చే పాలసీ డిజైన్ మార్పు.
- కర్నూలు అధికారులు కొలిచే పరికరాల పనితీరుపైనే ప్రత్యేక డ్రైవ్ చేపట్టారని చెప్పడం — డేటా నాణ్యత ఇంకా స్థిరపడలేదని పరోక్షంగా అంగీకరించడమే.
- విశాఖ-కృష్ణా మధ్య ఐదు నుంచి ఏడు రెట్ల వ్యత్యాసం నిజమైన పోషణ అంతరాన్నో, లేదా జిల్లాల మధ్య రిపోర్టింగ్ కఠినత్వంలో తేడానో — నివేదిక దీనిని విడదీయలేదు.
- పథకం పరిధి ప్రభుత్వ పాఠశాలలు మరియు అంగన్వాడీ నమోదిత పిల్లలే; 67,866 వలస పిల్లలను చేర్చడం మంచి పరిణామమైనా, పథకం బయట ఉన్నవారు లెక్కలోకి రాకపోవడం ఒక నిర్మాణాత్మక లోపం.
- అధిక బరువు పిల్లల వివరాలు నివేదికలో లేకపోవడం ఒక విధాన అంతరం — ఎన్ఎఫ్హెచ్ఎస్ ప్రకారం పట్టణాల్లో ఇది పెరుగుతున్న ధోరణి.
గమనించాల్సినవి — రాబోయే నెలల నివేదికల్లో విశాఖ-కృష్ణా అంతరం నిలకడగా కొనసాగుతుందా, లేక పరికరాల సరిదిద్దుడు మరియు సిబ్బంది శిక్షణ తర్వాత శాతాలు మారతాయా — అది డేటా విశ్వసనీయతను తేల్చుతుంది.
ఈ కథనం విశాఖలో పోషకాహార లోపానికి కారణాలను, పథకం జోక్యం ద్వారా కలిగిన మెరుగుదలను, లేదా ఎన్ఆర్సీలకు పంపిన పిల్లల ఫలితాలను ఏమాత్రం స్థాపించలేదు.
లోతైన విశ్లేషణ
పరిశోధన సంక్షిప్తం · 8 ముఖ్యాంశాలు · 4 తేదీలు · పరీక్షలకు ఉపయోగంసంక్షిప్తం
నేపథ్యం
ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం వైఎస్ఆర్ సంపూర్ణ పోషణ పథకం కింద ప్రతి నెలా రూపొందించే గ్రోత్ మానిటరింగ్ డీటెయిల్డ్ రిపోర్ట్ (GMDR) ద్వారా పిల్లల ఆరోగ్యాన్ని పరిశీలిస్తుంది. ఈ నివేదిక తక్కువ బరువు (అండర్వెయిట్), వేస్టెడ్ (ఎత్తుకు తగిన బరువు లేకపోవడం), స్టంటెడ్ (వయసుకు తగిన ఎత్తు లేకపోవడం) అనే మూడు ప్రమాణాల ఆధారంగా నార్మల్, మోడరేట్, సివియర్ అని వర్గీకరిస్తుంది. జూన్ 2022 నివేదిక ప్రకారం రాష్ట్రంలో పోషకాహార లోపం ఉన్న పిల్లలు విశాఖపట్నం జిల్లాలో అత్యధికంగా, కృష్ణా జిల్లాలో అత్యల్పంగా నమోదయ్యాయి.
ముఖ్యాంశాలు
- జూన్ 2022 GMDR ప్రకారం రాష్ట్రంలో తీవ్రంగా తక్కువ బరువు ఉన్న పిల్లలు 1.03 శాతం, తీవ్ర వేస్టెడ్ 1.12 శాతం, స్టంటెడ్ 2.74 శాతం.
- తక్కువ బరువు పిల్లలు విశాఖపట్నం జిల్లాలో అత్యధికం 2.40 శాతం, కృష్ణా జిల్లాలో అత్యల్పం 0.44 శాతం.
- వేస్టెడ్ పిల్లల్లో విశాఖపట్నం 2.18 శాతంతో మొదటి స్థానంలో, కృష్ణా 0.39 శాతంతో చివరి స్థానంలో.
- తీవ్ర స్టంటెడ్ పిల్లలు విశాఖపట్నంలో 7.27 శాతం (అత్యధికం), కృష్ణాలో 0.99 శాతం (అత్యల్పం).
- సంపూర్ణ పోషణ పథకంలో నమోదైన 26,20,797 మంది పిల్లలు, 67,866 మంది వలస పిల్లలపై అధ్యయనం జరిగింది.
- 25,88,707 మంది పిల్లల ఎత్తు, బరువు కొలిచారు; 26,686 మంది తీవ్రంగా తక్కువ బరువు, 28,949 మంది తీవ్ర వేస్టెడ్, 70,843 మంది తీవ్ర స్టంటెడ్గా గుర్తించారు.
- NFHS-5 (2019-20): రాష్ట్రంలో ఐదేళ్ల లోపు స్టంటెడ్ పిల్లలు గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో 34.2 శాతం, అండర్వెయిట్ గ్రామీణంలో 31.4 శాతం.
- NFHS-5 ప్రకారం పట్టణాల్లో వేస్టెడ్ 17.6 శాతం, తీవ్ర వేస్టెడ్ 6.4 శాతం, ఓవర్వెయిట్ 3.0 శాతం.
కాలక్రమం
- 2015-16NFHS-4 సర్వే — దీనితో పోలిస్తే తర్వాత స్టంటెడ్, వేస్టెడ్, అండర్వెయిట్ రేటు తగ్గింది.
- 2019-20NFHS-5 సర్వే — తీవ్ర వేస్టెడ్, ఓవర్వెయిట్ పిల్లల రేటు క్రమంగా పెరిగినట్లు వెల్లడి.
- జూన్ 2022వైఎస్ఆర్ సంపూర్ణ పోషణ పథకం కింద గ్రోత్ మానిటరింగ్ డీటెయిల్డ్ రిపోర్ట్ (GMDR) ప్రచురణ.
- నివేదిక అనంతరంకర్నూలు జిల్లాలో ఆరోగ్య సూచీ, తూనిక-కొలత పరికరాల పనితీరు తనిఖీకి ప్రత్యేక డ్రైవ్ ప్రారంభం.
ఎవరికి సంబంధం
- ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం — వైఎస్ఆర్ సంపూర్ణ పోషణ పథకం, GMDR ద్వారా పిల్లల పోషకాహార స్థితిని నెలవారీగా పరిశీలించి చర్యలు తీసుకోవడం.
- విశాఖపట్నం జిల్లా — అండర్వెయిట్, వేస్టెడ్, తీవ్ర స్టంటెడ్ మూడింటిలోనూ రాష్ట్రంలో అత్యధిక శాతం నమోదు — తక్షణ జోక్యం అవసరం.
- కృష్ణా జిల్లా — మూడు ప్రమాణాల్లోనూ అత్యల్ప శాతం — సాపేక్షంగా మెరుగైన పోషణ స్థితి.
- పోషకాహార లోపం ఉన్న పిల్లలు, వలస పిల్లలు (67,866) — రోగనిరోధక శక్తి క్షీణత, అనారోగ్యం-మరణాల ప్రమాదం, చిన్న వయసులోనే దీర్ఘకాలిక వ్యాధుల ముప్పు.
- తల్లులు — డాక్టర్ జి స్వరూప ప్రకారం, తల్లికి పోషకాహారం లోపిస్తే పిల్లలూ బాధపడతారు; ప్రసవానంతర ఆహార నియంత్రణలు వీడాలి.
- స్త్రీ శిశు సంక్షేమ శాఖ, అంగన్వాడీ సిబ్బంది — పిల్లల ఎదుగుదల పరిశీలన, పోషకాహారంపై శిక్షణ, NRCలకు పిల్లలను పంపేలా తల్లిదండ్రులను ప్రోత్సహించడం.
ఎందుకు ముఖ్యం
తక్కువ బరువు పిల్లల రోగనిరోధక శక్తి బలహీనపడుతుందని, వేస్టెడ్ పిల్లల్లో అనారోగ్యం-మరణాల రేటు ఎక్కువగా ఉండి చిన్న వయసులోనే తీవ్ర దీర్ఘకాలిక వ్యాధుల ముప్పు ఉంటుందని నిపుణులు చెబుతున్నారు. 25 లక్షలకు పైగా పిల్లలను కొలిచిన ఈ నివేదిక జిల్లాల మధ్య తీవ్ర అసమానతలను — విశాఖలో 7.27 శాతం తీవ్ర స్టంటెడ్ vs కృష్ణాలో 0.99 శాతం — బయటపెట్టి లక్ష్యిత జోక్యం అవసరాన్ని సూచిస్తోంది.
UPSC కోణం
ప్రిలిమ్స్ సూచనలు
- GMDR = గ్రోత్ మానిటరింగ్ డీటెయిల్డ్ రిపోర్ట్; వైఎస్ఆర్ సంపూర్ణ పోషణ పథకం కింద ప్రతి నెలా రూపొందుతుంది.
- మూడు ప్రమాణాలు: అండర్వెయిట్, వేస్టెడ్ (ఎత్తుకు తక్కువ బరువు), స్టంటెడ్ (వయసుకు తక్కువ ఎత్తు); వర్గీకరణ: నార్మల్, మోడరేట్, సివియర్.
- జూన్ 2022 GMDR: విశాఖపట్నం అత్యధికం (2.40% అండర్వెయిట్, 2.18% వేస్టెడ్, 7.27% తీవ్ర స్టంటెడ్); కృష్ణా అత్యల్పం (0.44%, 0.39%, 0.99%).
- NFHS-5 (2019-20) ఆంధ్రప్రదేశ్: గ్రామీణ స్టంటెడ్ 34.2%, గ్రామీణ అండర్వెయిట్ 31.4%, పట్టణ వేస్టెడ్ 17.6%, పట్టణ ఓవర్వెయిట్ 3.0%.
- NFHS-4 (2015-16)తో పోలిస్తే స్టంటెడ్/వేస్టెడ్/అండర్వెయిట్ తగ్గాయి; తీవ్ర వేస్టెడ్, ఓవర్వెయిట్ పెరిగాయి.
- న్యూట్రిషన్ రిహాబిలిటేషన్ సెంటర్ (NRC) ప్రతి జిల్లాలో ఉంది — పోషకాహార లోపం ఉన్న పిల్లలకు ప్రత్యేక సంరక్షణ.
మెయిన్స్ కోణం
ఆంధ్రప్రదేశ్లో జూన్ 2022 GMDR నివేదిక పోషకాహార లోపంలో తీవ్ర ప్రాదేశిక అసమానతను చూపుతుంది: విశాఖపట్నం మూడు ప్రమాణాల్లోనూ అగ్రస్థానంలో (తీవ్ర స్టంటెడ్ 7.27%), కృష్ణా అత్యల్పంగా (0.99%). 25,88,707 మందిని కొలిచినప్పుడు 26,686 మంది తీవ్ర అండర్వెయిట్, 28,949 మంది తీవ్ర వేస్టెడ్, 70,843 మంది తీవ్ర స్టంటెడ్గా తేలడం సమస్య పరిమాణాన్ని తెలియజేస్తుంది. కారణాలుగా మూలంలో తల్లుల పోషకాహారంపై అవగాహన లేమి, ప్రసవానంతర ఆహార నియంత్రణలు వంటివి నిపుణులు పేర్కొన్నారు — తల్లి పోషకాహార లోపం నేరుగా శిశువుపై ప్రభావం చూపుతుంది. పరిణామాలు: రోగనిరోధక శక్తి క్షీణత, స్టంటెడ్ పిల్లల్లో సామాజిక ఏకాంతం-పాఠశాలకు దూరం, వేస్టెడ్ పిల్లల్లో అధిక అనారోగ్య-మరణ రేటు. NFHS-5 ప్రకారం గ్రామీణ-పట్టణ నమూనాలు వేరుగా ఉండటం (గ్రామీణంలో స్టంటింగ్, పట్టణాల్లో వేస్టింగ్, ఓవర్వెయిట్ పెరుగుదల) రెండు రకాల జోక్యాలు అవసరమని సూచిస్తుంది. ముందుకు దారి: కర్నూలు తరహాలో తూనిక-కొలత పరికరాల కచ్చితత్వంపై ప్రత్యేక డ్రైవ్లు, అంగన్వాడీ సిబ్బందికి పోషకాహార శిక్షణ, జిల్లా NRCల పూర్తి వినియోగం, వలస పిల్లలను (67,866) పరిధిలో ఉంచడం, ఓవర్వెయిట్ డేటాను కూడా నివేదికల్లో చేర్చడం.
కీలక పదాలు
- GMDR (గ్రోత్ మానిటరింగ్ డీటెయిల్డ్ రిపోర్ట్)
- ప్రభుత్వ పాఠశాలల్లోని పిల్లల ఆరోగ్యాన్ని మూడు ప్రమాణాలపై నెలవారీగా పరిశీలించే రాష్ట్ర ప్రభుత్వ నివేదిక.
- వైఎస్ఆర్ సంపూర్ణ పోషణ పథకం
- ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వ పోషకాహార పథకం; ఈ నివేదిక ఇదే పథకం కింద ప్రచురించబడింది.
- వేస్టెడ్ (Wasted)
- ఎత్తుకు తగిన బరువు లేని స్థితి; ఇలాంటి పిల్లల్లో అనారోగ్య, మరణ రేటు ఎక్కువ.
- స్టంటెడ్ (Stunted)
- వయసుకు తగిన ఎత్తు లేని స్థితి; ఈ పిల్లలు ఇతర పిల్లలతో కలవడం, పాఠశాలకు వెళ్లడం అరుదని నిపుణులు.
- NFHS
- జాతీయ కుటుంబ ఆరోగ్య సర్వే; NFHS-5 (2019-20), NFHS-4 (2015-16) డేటాతో పోలిక చేయబడింది.
- NRC (న్యూట్రిషన్ రిహాబిలిటేషన్ సెంటర్)
- పోషకాహార లోపం ఉన్న పిల్లలకు ప్రత్యేక సంరక్షణ అందించే కేంద్రం; ప్రతి జిల్లాలో అందుబాటులో ఉంది.
ప్రాక్టీస్ ప్రశ్నలు
- ఆంధ్రప్రదేశ్లో పోషకాహార లోపంలో జిల్లాల మధ్య అసమానతలకు కారణాలేమిటి? విశాఖపట్నం, కృష్ణా జిల్లాల GMDR గణాంకాల ఆధారంగా చర్చించండి.
- గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో స్టంటింగ్, పట్టణాల్లో వేస్టింగ్-ఓవర్వెయిట్ పెరుగుదల — ఈ ద్వంద్వ పోషకాహార భారాన్ని ఎదుర్కోవడానికి విధాన వ్యూహాలను సూచించండి.
- పిల్లల పోషణలో మాతృ ఆరోగ్యం, అంగన్వాడీ వ్యవస్థ, న్యూట్రిషన్ రిహాబిలిటేషన్ సెంటర్ల పాత్రను మూల్యాంకనం చేయండి.
మూల వార్త ఆధారంగానే రాసినవి — సంఖ్యలు, తేదీలు మూలం చెప్పినవే, ఊహించినవి కావు.
