నవోదయ పాఠశాలలు: తమిళనాడుకు మూడు నెలల గడువు ఇచ్చిన సుప్రీంకోర్టు

సంక్షిప్తం

నేపథ్యం

జవహర్ నవోదయ విద్యాలయాలు (జేఎన్‌వీ) కేంద్ర ప్రభుత్వ పథకం కింద నడిచే పాఠశాలలు; ఇవి త్రిభాషా సూత్రాన్ని అనుసరిస్తాయి. తమిళనాడు దశాబ్దాలుగా తమిళం–ఆంగ్లం ద్విభాషా విధానాన్ని అమలు చేస్తూ, హిందీతో కూడిన త్రిభాషా నమూనాను వ్యతిరేకిస్తోంది. ప్రతి జిల్లాలో నవోదయ విద్యాలయాలు ఏర్పాటు చేయాలని మద్రాస్ హైకోర్టు ఇచ్చిన ఆదేశాన్ని సవాలు చేస్తూ రాష్ట్రం సుప్రీంకోర్టును ఆశ్రయించింది. ఈ కేసులో గురువారం సుప్రీంకోర్టు, భూమిని గుర్తించాలన్న తన 2025 డిసెంబర్ 15 ఆదేశాన్ని ఉపసంహరించడానికి నిరాకరించి రాష్ట్రానికి మూడు నెలల గడువు ఇచ్చింది.

ముఖ్యాంశాలు

• తమిళనాడు గడ్డపై హిందీ ఎప్పటికీ బోధించబోమనే వైఖరి తీసుకోజాలదని జస్టిస్ బీవీ నాగరత్న, జస్టిస్ ఏజీ మసీహ్‌ల ధర్మాసనం గురువారం పేర్కొంది.
• ప్రతి జిల్లాలో నవోదయ విద్యాలయాల కోసం అనువైన భూమిని గుర్తించాలన్న 2025 డిసెంబర్ 15 ఆదేశాన్ని ఉపసంహరించేందుకు కోర్టు నిరాకరించి, పాలనకు మూడు నెలల గడువు ఇచ్చింది.
• భూమిని సేకరించాలని (acquire) కోరడం లేదని, ప్రభుత్వ ప్రణాళికలో అనువైన భూమిని గుర్తించాలని (identify) మాత్రమే కోరుతున్నామని ధర్మాసనం స్పష్టం చేసింది.
• 2025 డిసెంబర్‌లో ఆరు వారాల్లో భూమిని గుర్తించాలని సుప్రీంకోర్టు ఆదేశించింది; రాష్ట్రం ఆ ఆదేశ ఉపసంహరణ కోరింది.
• తమిళనాడు తరఫు సీనియర్ న్యాయవాది జైదీప్ గుప్తా — రాష్ట్రం హిందీకి వ్యతిరేకం కాదు, నవోదయ వ్యవస్థలో హిందీ ప్రధాన భాషగా ఉండాలన్న పట్టుదలకే అభ్యంతరం అని వాదించారు.
• కేంద్రం తరఫున అదనపు సొలిసిటర్ జనరల్ కేఎం నటరాజ్ — నవోదయ పథకం కింద రాష్ట్రం బాధ్యత భూమి ఇవ్వడం మాత్రమే; నిర్మాణం, ఇతర ఖర్చులు కేంద్రమే భరిస్తుందని తెలిపారు.
• "రెండో భాషగా తమిళం కావాలంటే దానిని పరిశీలించవచ్చు" అని ధర్మాసనం సూచించి, ఇరుపక్షాల విద్యా కార్యదర్శుల స్థాయిలో చర్చలు జరపాలని ఆదేశించింది.
• కేసు తదుపరి విచారణ డిసెంబర్ 14కు వాయిదా పడింది; అప్పటికి కేంద్రం–రాష్ట్రం మధ్య మరిన్ని సంప్రదింపులు జరగాలని కోర్టు ఆశించింది.

కాలక్రమం

1. 2017 ఆదేశంప్రతిపాదిత నవోదయ పాఠశాలలు తమిళ అభ్యసనపై తమిళనాడు చట్టాన్ని ఉల్లంఘించవని, పూర్తిగా నిరాకరించడం విద్యార్థులకు కేంద్ర పథకం ఎంపికను దూరం చేస్తుందని తీర్పు.
2. ఆ తర్వాతవిద్య ఉమ్మడి జాబితాలో ఉన్నందున ఐచ్ఛిక కేంద్ర విధానాన్ని బలవంతంగా అమలు చేయించలేరని వాదిస్తూ తమిళనాడు సుప్రీంకోర్టును ఆశ్రయించింది.
3. 2025 డిసెంబర్ 15ప్రతి జిల్లాలో పాఠశాలలకు అవసరమైన భూమిని ఆరు వారాల్లో గుర్తించాలని సుప్రీంకోర్టు ఆదేశం.
4. ఆ తర్వాతప్రభుత్వ మార్పు, కేంద్రంతో చర్చల్లో పురోగతి లేకపోవడం కారణాలుగా చూపి ఆదేశ ఉపసంహరణ కోరిన తమిళనాడు.
5. గురువారం (తాజా విచారణ)ఉపసంహరణకు నిరాకరించిన ధర్మాసనం, మూడు నెలల గడువు ఇచ్చి, కేంద్రం–రాష్ట్రం చర్చలు కొనసాగించాలని ఆదేశించింది.
6. డిసెంబర్ 14తదుపరి విచారణ.

ఎవరికి సంబంధం

• తమిళనాడు ప్రభుత్వం — ద్విభాషా విధానం, విద్యా విధాన రూపకల్పనలో రాజ్యాంగ అధికారం, విద్యా స్వయంప్రతిపత్తి, అదనపు ఆర్థిక భారం.
• కేంద్ర ప్రభుత్వం — నవోదయ పథకం అమలు; రాష్ట్రం భూమి ఇస్తే నిర్మాణం, ఇతర ఖర్చులు కేంద్రం భరిస్తుందని వాదన.
• సుప్రీంకోర్టు (జస్టిస్ బీవీ నాగరత్న, జస్టిస్ ఏజీ మసీహ్) — సహకార సమాఖ్య స్ఫూర్తితో కేంద్రం–రాష్ట్రం విభేదాలను చర్చల ద్వారా పరిష్కరించేలా చూడడం.
• తమిళనాడు విద్యార్థులు — కేంద్ర పథకం కింద నవోదయ పాఠశాలల ఎంపిక, అదనపు అవకాశాలు అందుతాయా లేదా.
• మద్రాస్ హైకోర్టు — ప్రతి జిల్లాలో నవోదయ విద్యాలయాలు ఏర్పాటు చేయాలన్న ఆదేశం ఇచ్చిన న్యాయస్థానం.
• న్యాయవాదులు జైదీప్ గుప్తా (రాష్ట్రం), కేఎం నటరాజ్ (కేంద్రం) — వరుసగా రాష్ట్ర విధాన స్వేచ్ఛ, కేంద్ర పథకం అమలును వాదించడం.

ఎందుకు ముఖ్యం

భాషా విధానం, విద్యా స్వయంప్రతిపత్తిపై కేంద్రం–రాష్ట్రం మధ్య దీర్ఘకాల ఘర్షణ ఇప్పుడు న్యాయస్థానం ముందుకు వచ్చింది; ఉమ్మడి జాబితాలోని విద్యలో ఐచ్ఛిక కేంద్ర పథకాన్ని రాష్ట్రం తిరస్కరించగలదా అనే ప్రశ్న దీని కేంద్రబిందువు. కోర్టు "సహకార సమాఖ్య" భావనను నొక్కి చెప్పడం, భూమి "సేకరణ" కాదు "గుర్తింపు" మాత్రమే అని పరిమితి పెట్టడం భవిష్యత్ కేంద్ర–రాష్ట్ర వివాదాలకు సూచికగా మారవచ్చు. విద్యార్థులకు అదనపు అవకాశాలు వర్సెస్ రాష్ట్ర విధాన స్వేచ్ఛ అనే సమతుల్యతే అసలు అంశం.