బెంగళూరు ఎన్‌ఎల్‌ఎస్‌ఐయూలో ఉమర్ ఖలీద్ డాక్యుమెంటరీ ప్రదర్శన రద్దు

సంక్షిప్తం

నేపథ్యం

బెంగళూరులోని నేషనల్ లా స్కూల్ ఆఫ్ ఇండియా యూనివర్సిటీ (ఎన్‌ఎల్‌ఎస్‌ఐయూ)లో జేఎన్‌యూ మాజీ విద్యార్థి, కార్యకర్త ఉమర్ ఖలీద్‌పై తీసిన 'ప్రిజనర్ నం. 626710 ఈజ్ ప్రెజెంట్' డాక్యుమెంటరీ "సంఘీభావ ప్రదర్శన"ను విద్యార్థి సంఘం రద్దు చేసింది. ఈ ప్రదర్శనను ఎన్‌ఎల్‌ఎస్‌ఐయూ స్టూడెంట్ బార్ అసోసియేషన్ (ఎస్‌బీఏ) పరిధిలోని లా అండ్ సొసైటీ కమిటీ (లాసాక్) ఏర్పాటు చేసింది. అఖిల భారతీయ విద్యార్థి పరిషత్ (ఏబీవీపీ) దీన్ని వ్యతిరేకించి ఆందోళనలకు దిగుతామని హెచ్చరించడం, కేంద్ర హోంమంత్రి అమిత్ షా, కర్ణాటక గవర్నర్‌కు లేఖ రాయడంతో ముందు వాయిదా పడి, తర్వాత పూర్తిగా రద్దైంది. ఢిల్లీ పోలీసులు 2020 సెప్టెంబర్ 13న యూఏపీఏ కింద ఉమర్ ఖలీద్‌ను అరెస్టు చేశారు.

ముఖ్యాంశాలు

• 'ప్రిజనర్ నం. 626710 ఈజ్ ప్రెజెంట్' 2024లో లలిత్ వచానీ దర్శకత్వంలో తీసిన డాక్యుమెంటరీ; ఇది ఉమర్ ఖలీద్‌పై కేంద్రీకృతమైంది.
• ఢిల్లీ పోలీసులు 2020 సెప్టెంబర్ 13న ఉమర్ ఖలీద్‌ను చట్టవిరుద్ధ కార్యకలాపాల నిరోధక చట్టం (యూఏపీఏ) కింద అరెస్టు చేశారు — 2020 ఢిల్లీ అల్లర్ల కుట్రలో ప్రమేయం ఆరోపణ.
• ప్రదర్శనను తొలుత సెప్టెంబర్ 12న ఎన్‌ఎల్‌ఎస్‌ఐయూలో నిర్వహించాలని నిర్ణయించారు.
• ఏబీవీపీ ప్రదర్శనను వ్యతిరేకిస్తూ ఆందోళనలకు దిగుతామని హెచ్చరించడంతో పాటు కేంద్ర హోంమంత్రి అమిత్ షా, కర్ణాటక గవర్నర్‌కు లేఖ రాసింది.
• ప్రదర్శన వల్ల విద్యార్థులు, అధ్యాపకులపై ఎఫ్‌ఐఆర్‌లు నమోదయ్యే అవకాశం ఉందని, అది వారి విద్యపై ప్రభావం చూపవచ్చని ఒక విద్యార్థి సంఘ సభ్యుడు తెలిపారు.
• శనివారం సభ్యులకు పంపిన ఈమెయిల్‌లో లాసాక్, "అనేక దశల చర్చల తర్వాత చిత్ర ప్రదర్శనతో ముందుకు వెళ్లరాదని నిర్ణయించాం; బదులుగా నేరన్యాయ వ్యవస్థపై తలెత్తుతున్న ప్రశ్నలపై సమాచారాత్మకంగా, విమర్శనాత్మకంగా చర్చిస్తాం" అని తెలిపింది.
• కేపీసీసీ అధ్యక్షుడు బీకే హరిప్రసాద్ ఉమర్ ఖలీద్‌ను "జాతీయవాది" అని పేర్కొనడంతో వ్యవహారం రాజకీయ రంగు పులుముకుంది; నాథూరాం గాడ్సేను ఏబీవీపీ ఆరాధిస్తుందని ఆయన విమర్శించారు.
• ఏబీవీపీ బెంగళూరు నగర కార్యదర్శి అభినందన్ మిర్జీ, పార్లమెంటు దాడి సూత్రధారి అఫ్జల్ గురుకు మద్దతు పలికిన వ్యక్తిని జాతీయవాదిగా కాంగ్రెస్ ఎలా చెబుతుందని ప్రశ్నించారు.

కాలక్రమం

1. 2020 సెప్టెంబర్ 132020 ఢిల్లీ అల్లర్ల కుట్ర ఆరోపణలపై ఉమర్ ఖలీద్‌ను ఢిల్లీ పోలీసులు యూఏపీఏ కింద అరెస్టు చేశారు.
2. 2024లలిత్ వచానీ దర్శకత్వంలో 'ప్రిజనర్ నం. 626710 ఈజ్ ప్రెజెంట్' డాక్యుమెంటరీ విడుదల.
3. సెప్టెంబర్ 12 (నిర్ణీత తేదీ)ఎన్‌ఎల్‌ఎస్‌ఐయూలో "సంఘీభావ ప్రదర్శన" జరగాల్సి ఉంది.
4. ప్రదర్శనకు ముందుఏబీవీపీ వ్యతిరేకత, ఆందోళన హెచ్చరిక, అమిత్ షా–కర్ణాటక గవర్నర్‌కు లేఖ; కార్యక్రమం వాయిదా.
5. వాయిదా తర్వాత కొన్ని రోజులకు (శనివారం ఈమెయిల్)లాసాక్ ప్రదర్శనను రద్దు చేస్తూ, నేరన్యాయ వ్యవస్థపై చర్చ నిర్వహిస్తామని ప్రకటించింది.

ఎవరికి సంబంధం

• ఎన్‌ఎల్‌ఎస్‌ఐయూ విద్యార్థి సంఘం (ఎస్‌బీఏ) / లా అండ్ సొసైటీ కమిటీ — కార్యక్రమ నిర్వాహకులు; ప్రదర్శన రద్దు చేసి నేరన్యాయ వ్యవస్థపై చర్చకు మారారు.
• ఎన్‌ఎల్‌ఎస్‌ఐయూ విద్యార్థులు, అధ్యాపకులు — ఎఫ్‌ఐఆర్‌ల ముప్పు, విద్యపై ప్రభావం అనే ఆందోళన.
• ఏబీవీపీ (అభినందన్ మిర్జీ సహా) — ప్రదర్శనను వ్యతిరేకించి, జాతీయ భద్రతకు భంగం కలిగించే కథనాలకు అకడమిక్ స్వేచ్ఛ కవచం కాదని వాదన.
• కేపీసీసీ అధ్యక్షుడు బీకే హరిప్రసాద్ — ఉమర్ ఖలీద్ జాతీయవాది అని ప్రకటించి రాజకీయ వివాదానికి కారణమయ్యారు.
• కేంద్ర హోంమంత్రి అమిత్ షా, కర్ణాటక గవర్నర్ — ఏబీవీపీ లేఖలు అందుకున్న అధికార కేంద్రాలు.
• ఉమర్ ఖలీద్ — డాక్యుమెంటరీ కేంద్ర బిందువు; యూఏపీఏ కింద అరెస్టైన వ్యక్తి.

ఎందుకు ముఖ్యం

విశ్వవిద్యాలయ ప్రాంగణాల్లో అకడమిక్ స్వేచ్ఛ, భావప్రకటన హక్కు ఎక్కడ ఆగుతాయి అనే ప్రశ్నను ఈ రద్దు ముందుకు తెస్తుంది. ఎఫ్‌ఐఆర్‌ల భయం విద్యార్థుల నిర్ణయాలను ప్రభావితం చేయడం, యూఏపీఏ లాంటి కఠిన చట్టాల చర్చపై పడే పరోక్ష ప్రభావాన్ని సూచిస్తుంది. దేశంలో ప్రముఖ న్యాయ విద్యా సంస్థలో ఇది జరగడం విద్యా సంస్థలు రాజకీయ ఘర్షణ వేదికలుగా మారుతున్న తీరును చూపుతుంది.