తూర్పు సముద్రం వైపు ఉత్తర కొరియా బాలిస్టిక్ క్షిపణి ప్రయోగం
ఉత్తర కొరియా ఆదివారం వాన్‌సాన్ ప్రాంతం నుంచి తూర్పు సముద్రం వైపు స్వల్ప శ్రేణి బాలిస్టిక్ క్షిపణిని ప్రయోగించిందని దక్షిణ కొరియా సైన్యం తెలిపింది. స్థానిక కాలమానం మధ్యాహ్నం 3 గంటల ప్రాంతంలో ప్రయోగం జరిగిందని, వివరాలను విశ్లేషిస్తున్నామని జాయింట్ చీఫ్స్ ఆఫ్ స్టాఫ్ పేర్కొంది. సెప్టెంబర్ 12న వాన్‌సాన్ నుంచి ప్రయోగించిన క్షిపణులు సుమారు 250 కిలోమీటర్లు ప్రయాణించాయి. దక్షిణ కొరియా, అమెరికా, జపాన్ 'ఫ్రీడం ఎడ్జ్' విన్యాసాలను ప్యాంగ్‌యాంగ్ విమర్శించింది.
మూలం
Times of India — Top · అసలు వార్త చదవండి ↗
డెస్క్ తనిఖీ · మూలంతో సరిపోల్చాం
డెస్క్ తనిఖీ చేసినవి (5)
- North Korea fired a short-range ballistic missile toward the East Sea on Sunday at about 3 pm local time, launched from the Wonsan area. — Attributed to South Korea's military/Joint Chiefs of Staff in the source; exact specifications said to be still under analysis.
- On September 12, North Korea fired multiple short-range ballistic missiles that travelled about 250 km toward the East Sea. — Figure appears in source, attributed to South Korea.
- North Korea described the September 12 launches as a firepower strike drill with tactical ballistic and cruise missiles, multiple rocket launchers and attack drones. — Attributed to North Korean state media in the source.
- The September 12 launches came a day after South Korea, the US and Japan concluded the five-day Freedom Edge exercise, which Pyongyang criticised. — Stated in source; Defence Minister Kim Song Gi quoted warning of 'strong and reflective countermeasures'.
- Kim Yo Jong on September 18 accused Washington and allies of worsening tensions and said North Korea would keep strengthening its nuclear deterrent. — Attributed to Kim Yo Jong in the source; no independent confirmation possible.
విశ్లేషకుల అభిప్రాయం అభిప్రాయం
వాన్‌సాన్ నుంచి జరిగిన ఈ స్వల్ప శ్రేణి ప్రయోగం ఒంటరి ఘటన కాదు — 'ఫ్రీడం ఎడ్జ్' విన్యాసాలు ముగిసిన తర్వాత సెప్టెంబర్ 12 ప్రయోగాలు, ఆ తర్వాత కఠిన ప్రకటనలు, ఇప్పుడు మరో ప్రయోగం — ఇది ఒక క్రమబద్ధమైన 'ప్రతిస్పందన సందేశం' నమూనాగా కనిపిస్తుంది. వ్యూహాత్మకంగా చూస్తే ప్యాంగ్‌యాంగ్ లక్ష్యం ఐసీబీఎం స్థాయి ఉద్రిక్తతను రెచ్చగొట్టకుండా, తక్కువ ఖర్చుతో, తరచుగా జరిగే ప్రయోగాల ద్వారా తన సామర్థ్యాన్ని పరీక్షించుకోవడం, అదే సమయంలో సియోల్-వాషింగ్టన్-టోక్యో కూటమికి హెచ్చరిక పంపడం. దీని వెనుక ఉన్న పెద్ద ప్రమాదం సాంకేతికం కంటే రాజకీయమే — పరస్పర ప్రతిచర్యల చక్రం స్వయంగా ముందుకు సాగే స్వభావం.
- వాన్‌సాన్ నుంచి పునరావృతమైన ప్రయోగాలు, ఒకే ప్రాంతం నుంచి తరచూ పరీక్షలు జరుపుతూ కార్యాచరణ సన్నద్ధతను సాధారణీకరించే ప్రయత్నాన్ని సూచిస్తాయి.
- సెప్టెంబర్ 12న సుమారు 250 కిలోమీటర్లు ప్రయాణించిన క్షిపణులు ప్రాంతీయ, యుద్దరంగ స్థాయి లక్ష్యాలను దృష్టిలో ఉంచుకున్నవి — ఇవి కొరియా ద్వీపకల్పం, సమీప ప్రాంతాలకు సంబంధించిన హెచ్చరికగా చదవాలి.
- 'ఫ్రీడం ఎడ్జ్' త్రైపాక్షిక విన్యాసాలపై ప్యాంగ్‌యాంగ్ విమర్శ, ఉత్తర కొరియా రక్షణ మంత్రి 'బలమైన ప్రతిచర్యల' హెచ్చరిక — ప్రయోగాలను చట్టబద్ధమైన ప్రతిస్పందనగా చూపించే కథనాన్ని నిర్మించే ప్రయత్నం.
- కిమ్ యో జోంగ్ సెప్టెంబర్ 18 ప్రకటన ప్రకారం అణు నిరోధక శక్తిని బలపరచడం కొనసాగుతుందనే సంకేతం, చర్చల కంటే సామర్థ్య నిర్మాణానికే ప్రాధాన్యం ఇస్తున్నట్టు తెలుపుతుంది.
- మరోవైపు, ఇటువంటి విన్యాసాలను సియోల్-వాషింగ్టన్-టోక్యో రక్షణాత్మకంగా, ముందస్తు నిరోధక చర్యగా చూస్తాయి — అంటే ఇరువైపులా 'మేము స్పందిస్తున్నాం' అనే వాదన ఉంది, ఇదే చక్రం విరిగే అవకాశాన్ని తగ్గిస్తుంది.
గమనించాల్సినవి — దక్షిణ కొరియా సైన్యం ప్రకటించే క్షిపణి శ్రేణి, గతిపథ వివరాలు, ఉత్తర కొరియా అధికారిక మీడియా దీన్ని ఏ రకమైన 'డ్రిల్'గా వర్ణిస్తుందో, అలాగే సియోల్-వాషింగ్టన్-టోక్యో ఉమ్మడి ప్రతిస్పందన లేదా అదనపు విన్యాసాల ప్రకటన ఉంటుందో చూడాలి.
క్షిపణి కచ్చితమైన రకం, శ్రేణి, ఎత్తు, ఎన్ని ప్రయోగించారు అనే వివరాలు ఇంకా విశ్లేషణలో ఉన్నాయి; ఈ ప్రయోగం ప్రత్యేకంగా ఏ విన్యాసానికి లేదా ప్రకటనకు ప్రతిస్పందన అని అధికారికంగా నిర్ధారణ కాలేదు.
లోతైన విశ్లేషణ
పరిశోధన సంక్షిప్తం · 8 ముఖ్యాంశాలు · 4 తేదీలు · పరీక్షలకు ఉపయోగంసంక్షిప్తం
నేపథ్యం
కొరియా ద్వీపకల్పంలో సైనిక ఉద్రిక్తతలు తీవ్రమైన నేపథ్యంలో ఉత్తర కొరియా ఆదివారం తన తూర్పు తీరంలోని వాన్‌సాన్ ప్రాంతం నుంచి తూర్పు సముద్రం వైపు స్వల్ప శ్రేణి బాలిస్టిక్ క్షిపణిని ప్రయోగించిందని దక్షిణ కొరియా సైన్యం ప్రకటించింది. ఇది కొద్ది రోజుల వ్యవధిలో ప్యాంగ్‌యాంగ్ చేపట్టిన రెండో దశ క్షిపణి కార్యకలాపం. సెప్టెంబర్ 12న కూడా వాన్‌సాన్ నుంచి బహుళ స్వల్ప శ్రేణి క్షిపణులను ప్రయోగించింది. దక్షిణ కొరియా, అమెరికా, జపాన్ నిర్వహించిన ఐదు రోజుల 'ఫ్రీడం ఎడ్జ్' విన్యాసాలను ఉత్తర కొరియా తీవ్రంగా విమర్శించింది.
ముఖ్యాంశాలు
- ఆదివారం స్థానిక కాలమానం మధ్యాహ్నం 3 గంటల ప్రాంతంలో ఉత్తర కొరియా స్వల్ప శ్రేణి బాలిస్టిక్ క్షిపణిని ప్రయోగించిందని దక్షిణ కొరియా జాయింట్ చీఫ్స్ ఆఫ్ స్టాఫ్ తెలిపింది.
- ప్రయోగం వాన్‌సాన్ ప్రాంతం నుంచి గుర్తించబడింది; క్షిపణి తూర్పు సముద్రం వైపు ప్రయాణించింది.
- క్షిపణి కచ్చితమైన స్పెసిఫికేషన్లు, ప్రయాణ వివరాలను దక్షిణ కొరియా సైన్యం విశ్లేషిస్తోంది.
- సెప్టెంబర్ 12న వాన్‌సాన్ ప్రాంతం నుంచి బహుళ స్వల్ప శ్రేణి బాలిస్టిక్ క్షిపణులు ప్రయోగించబడ్డాయి; అవి తూర్పు సముద్రం వైపు సుమారు 250 కిలోమీటర్లు ప్రయాణించాయని దక్షిణ కొరియా తెలిపింది.
- సెప్టెంబర్ 12 ప్రయోగాలను వ్యూహాత్మక బాలిస్టిక్, క్రూయిజ్ క్షిపణులు, పెద్ద కాలిబర్ బహుళ రాకెట్ లాంచర్లు, దాడి డ్రోన్లతో కూడిన 'ఫైర్‌పవర్ స్ట్రైక్ డ్రిల్'గా ఉత్తర కొరియా ప్రభుత్వ మీడియా వర్ణించింది.
- దక్షిణ కొరియా, అమెరికా, జపాన్ ఐదు రోజుల 'ఫ్రీడం ఎడ్జ్' విన్యాసాలు ముగిసిన మరుసటి రోజే సెప్టెంబర్ 12 ప్రయోగాలు జరిగాయి.
- ఉత్తర కొరియా రక్షణ మంత్రి కిమ్ సాంగ్ గి సైనిక రెచ్చగొట్టుళ్లకు 'బలమైన, ప్రతిస్పందనాత్మక చర్యలు' తీసుకుంటామని హెచ్చరించారు.
- సెప్టెంబర్ 18న కిమ్ యో జోంగ్, వాషింగ్టన్ మరియు దాని మిత్రదేశాలు ఉద్రిక్తతలను పెంచుతున్నాయని ఆరోపించి, అణు నిరోధక శక్తిని బలోపేతం చేస్తామని చెప్పారు.
కాలక్రమం
- ఫ్రీడం ఎడ్జ్ విన్యాసాలు (ఐదు రోజులు)దక్షిణ కొరియా, అమెరికా, జపాన్ సంయుక్త సైనిక విన్యాసాలు నిర్వహించి ముగించాయి; ప్యాంగ్‌యాంగ్ వీటిని విమర్శించింది.
- సెప్టెంబర్ 12వాన్‌సాన్ ప్రాంతం నుంచి బహుళ స్వల్ప శ్రేణి బాలిస్టిక్ క్షిపణులు ప్రయోగం; తూర్పు సముద్రం వైపు సుమారు 250 కి.మీ. ప్రయాణం.
- సెప్టెంబర్ 18కిమ్ జోంగ్ ఉన్ సోదరి కిమ్ యో జోంగ్, అమెరికా-మిత్రదేశాలు ఉద్రిక్తతలను తీవ్రతరం చేస్తున్నాయని ఆరోపణ; అణు నిరోధకతను బలపరుస్తామని ప్రకటన.
- ఆదివారం (తాజా ఘటన)వాన్‌సాన్ నుంచి మధ్యాహ్నం 3 గంటల ప్రాంతంలో స్వల్ప శ్రేణి బాలిస్టిక్ క్షిపణి తూర్పు సముద్రం వైపు ప్రయోగం.
ఎవరికి సంబంధం
- ఉత్తర కొరియా (ప్యాంగ్‌యాంగ్) — క్షిపణి ప్రయోగాలు, అణు నిరోధక శక్తి బలోపేతం ద్వారా అమెరికా నేతృత్వంలోని సైనిక కార్యకలాపాలకు ప్రతిస్పందన చూపడం.
- దక్షిణ కొరియా జాయింట్ చీఫ్స్ ఆఫ్ స్టాఫ్ — ప్రయోగాలను గుర్తించడం, క్షిపణి స్పెసిఫికేషన్లు-ప్రయాణ వివరాలను విశ్లేషించడం, దేశ రక్షణ.
- అమెరికా మరియు జపాన్ — ఫ్రీడం ఎడ్జ్ వంటి త్రైపాక్షిక విన్యాసాల ద్వారా ప్రాంతీయ నిరోధకత; ప్యాంగ్‌యాంగ్ విమర్శలకు లక్ష్యంగా ఉండడం.
- కిమ్ యో జోంగ్ (అధికార పార్టీ సీనియర్ అధికారి) — అమెరికా, మిత్రదేశాలపై ఆరోపణలు చేస్తూ అణు నిరోధకతను కొనసాగించే విధాన ప్రకటనలు.
- కిమ్ సాంగ్ గి (ఉత్తర కొరియా రక్షణ మంత్రి) — సైనిక రెచ్చగొట్టుళ్లకు 'బలమైన, ప్రతిస్పందనాత్మక చర్యలు' హెచ్చరిక.
ఎందుకు ముఖ్యం
కొరియా ద్వీపకల్పంలో క్షిపణి ప్రయోగాలు, సంయుక్త సైనిక విన్యాసాల చక్రం ఇండో-పసిఫిక్ భద్రతా సమతుల్యతను ప్రభావితం చేస్తుంది. వరుస ప్రయోగాలు, అణు నిరోధకతను బలపరుస్తామన్న ప్యాంగ్‌యాంగ్ ప్రకటనలు దక్షిణ కొరియా-అమెరికా-జపాన్ త్రైపాక్షిక సహకారాన్ని మరింత పెంచే దిశగా నెడుతున్నాయి. ఇది తూర్పు ఆసియాలో సముద్ర, వాణిజ్య మార్గాల భద్రతపై ఆసక్తి ఉన్న భారత్ వంటి దేశాలకూ కీలకం.
UPSC కోణం
ప్రిలిమ్స్ సూచనలు
- వాన్‌సాన్: ఉత్తర కొరియా తూర్పు తీర ప్రాంతం, ఇటీవలి క్షిపణి ప్రయోగ స్థలం.
- తూర్పు సముద్రం (ఈస్ట్ సీ) దిశగా స్వల్ప శ్రేణి బాలిస్టిక్ క్షిపణి ప్రయోగం జరిగింది.
- 'ఫ్రీడం ఎడ్జ్': దక్షిణ కొరియా, అమెరికా, జపాన్ నిర్వహించిన ఐదు రోజుల త్రైపాక్షిక సైనిక విన్యాసం.
- సెప్టెంబర్ 12 ప్రయోగాల్లో క్షిపణులు సుమారు 250 కిలోమీటర్లు ప్రయాణించాయి.
- కిమ్ యో జోంగ్: కిమ్ జోంగ్ ఉన్ సోదరి, అధికార పార్టీ సీనియర్ అధికారి.
- దక్షిణ కొరియా సైనిక ప్రయోగాలను గుర్తించే సంస్థ: జాయింట్ చీఫ్స్ ఆఫ్ స్టాఫ్ (JCS).
మెయిన్స్ కోణం
కొరియా ద్వీపకల్పంలో భద్రతా సందిగ్ధత (సెక్యూరిటీ డైలమా) ఎలా పనిచేస్తుందో ఈ పరిణామాలు స్పష్టంగా చూపుతాయి: దక్షిణ కొరియా-అమెరికా-జపాన్ 'ఫ్రీడం ఎడ్జ్' వంటి ఐదు రోజుల త్రైపాక్షిక విన్యాసాలు ముగిసిన మరుసటి రోజే ఉత్తర కొరియా సెప్టెంబర్ 12న బహుళ స్వల్ప శ్రేణి బాలిస్టిక్ క్షిపణులను ప్రయోగించి, వాటిని వ్యూహాత్మక క్షిపణులు, బహుళ రాకెట్ లాంచర్లు, దాడి డ్రోన్లతో కూడిన ఫైర్‌పవర్ స్ట్రైక్ డ్రిల్‌గా ప్రకటించింది; ఆ తర్వాత ఆదివారం మరో ప్రయోగం జరిగింది. రక్షణ మంత్రి కిమ్ సాంగ్ గి 'బలమైన, ప్రతిస్పందనాత్మక చర్యల' హెచ్చరిక, సెప్టెంబర్ 18న కిమ్ యో జోంగ్ అణు నిరోధకతను బలపరుస్తామన్న ప్రకటన—ఇవి చర్చల కంటే సైనిక సంకేతాలకే ప్యాంగ్‌యాంగ్ ప్రాధాన్యమిస్తున్నట్టు సూచిస్తాయి. ఫలితంగా విన్యాసాలు-ప్రయోగాల ప్రతిచర్యా చక్రం తీవ్రమై, ప్రమాదవశాత్తు ఘర్షణ ముప్పు పెరుగుతుంది. ముందుకు వెళ్లే మార్గంగా ప్రయోగాల కచ్చితమైన స్పెసిఫికేషన్ల విశ్లేషణ ద్వారా ఖచ్చితమైన నిఘా, పారదర్శక సమాచార మార్పిడి, ఉద్రిక్తతలు తగ్గించే సంభాషణ మార్గాలను తెరవడం అవసరం—అయితే మూలం ఏ నిర్దిష్ట విధాన పరిష్కారాన్నీ ప్రస్తావించలేదు.
కీలక పదాలు
- స్వల్ప శ్రేణి బాలిస్టిక్ క్షిపణి (SRBM)
- తక్కువ దూరం లక్ష్యాలను చేధించే బాలిస్టిక్ క్షిపణి; సెప్టెంబర్ 12న ప్రయోగించినవి సుమారు 250 కి.మీ. ప్రయాణించాయి.
- ఫ్రీడం ఎడ్జ్
- దక్షిణ కొరియా, అమెరికా, జపాన్ నిర్వహించిన ఐదు రోజుల సంయుక్త సైనిక విన్యాసం; ఉత్తర కొరియా ఇందుకు అభ్యంతరం తెలిపింది.
- జాయింట్ చీఫ్స్ ఆఫ్ స్టాఫ్ (JCS)
- దక్షిణ కొరియా సైన్యం యొక్క ఉన్నత సైనిక సంస్థ; క్షిపణి ప్రయోగాలను గుర్తించి, వివరాలను ప్రకటించింది.
- ఫైర్‌పవర్ స్ట్రైక్ డ్రిల్
- ఉత్తర కొరియా ప్రభుత్వ మీడియా ప్రకారం వ్యూహాత్మక బాలిస్టిక్-క్రూయిజ్ క్షిపణులు, రాకెట్ లాంచర్లు, దాడి డ్రోన్లతో నిర్వహించిన కాల్పుల విన్యాసం.
- అణు నిరోధక శక్తి (న్యూక్లియర్ డిటరెంట్)
- శత్రు దాడిని నిరోధించే అణు సామర్థ్యం; దీన్ని బలోపేతం చేస్తూ ఉంటామని కిమ్ యో జోంగ్ ప్రకటించారు.
- వాన్‌సాన్
- ఉత్తర కొరియా తూర్పు తీర ప్రాంతం; ఆదివారం మరియు సెప్టెంబర్ 12 ప్రయోగాలు ఇక్కడి నుంచే జరిగాయి.
ప్రాక్టీస్ ప్రశ్నలు
- కొరియా ద్వీపకల్పంలో సంయుక్త సైనిక విన్యాసాలు మరియు క్షిపణి ప్రయోగాల మధ్య ఏర్పడుతున్న ప్రతిచర్యా చక్రాన్ని విశ్లేషించండి.
- ఉత్తర కొరియా అణు నిరోధక శక్తిని బలోపేతం చేసే విధానం తూర్పు ఆసియా భద్రతా నిర్మాణంపై ఎలాంటి ప్రభావం చూపుతుంది? చర్చించండి.
- 'ఫ్రీడం ఎడ్జ్' వంటి త్రైపాక్షిక విన్యాసాలు ప్రాంతీయ నిరోధకతను పెంచుతాయా లేక ఉద్రిక్తతలను తీవ్రతరం చేస్తాయా? మీ అభిప్రాయాన్ని సమర్థించండి.
మూల వార్త ఆధారంగానే రాసినవి — సంఖ్యలు, తేదీలు మూలం చెప్పినవే, ఊహించినవి కావు.